5 października 2017

Mały atlas ptaków Ewy i Pawła Pawlaków.



Mam to szczęście, że pracuję w miejscu, gdzie nie ma zgiełku miasta, ale można przysłuchiwać się dobiegającym za okna odgłosom przyrody. Dominują przede wszystkim ptaki. To zależne jest oczywiście od pór roku i pogody, ale słoneczne dni są fantastyczne niezależnie od tego.

Mały atlas ptaków Ewy i Pawła Pawlaków to książka, która staje się zaproszeniem do poznania lotnych ptaków, jakie spotkać można na terenie Polski, przez dzieci. To jedynie wybór spośród 452 gatunków (wg listy krajowej awiafauny z 1 stycznia 2017 r.) u nas występujących, jaki dokonali autorzy książki. Wśród wymienionych znalazły się między innymi: sroki, dzwońce, kosy, raniuszki, mazurki, szczygły, kowaliki, szpaki. 


Ewa i Paweł Pawlakowie w jasny sposób przedstawili najbardziej charakterystyczne cechy danego gatunku. Nie ma tu jednak infantylnych historyjek, ale jest podstawowa, rzeczywista wiedza. Jest to widoczne zarówno w tekstach, jak i na ilustracjach. Poznać można wygląd ptaka, jego upierzenie, charakterystykę pióra, głosu, wykonywanych kroczków. Odnaleźć można podpowiedź w jaki sposób rozróżnić dany gatunek: kos ma żółty dziób, raniuszki uwielbiają siadać na modrzewiu, a mazurki w odróżnieniu od wróbla mają całą czapeczkę cynamonową i na policzku czarną plamkę. Mamy też informacje na temat rozróżniania samczyków od samiczek oraz w odniesieniu do piór: lotek od sterówek.


W pozycji zastosowano ilustracje powstałe na bazie kilku technik graficznych. Książka zawiera bowiem zdjęcia obrazujące rzeczywisty wygląd danego ptaka, jaki możemy odnaleźć w internecie czy ornitologicznej encyklopedii, rysunki wykonane ręką dorosłego i dziecka (Hani) oraz przecudne fotografie patworkowych kompozycji ptaków i ich środowiska, które wykonane zostały ze skrawków tkanin. W ten sposób książka staje się nie tylko interesująca lekturą i źródłem wiedzy, ale stanowi podstawę kreatywnej zabawy dla dziecka i rodzica. 


Mały atlas ptaków Ewy i Pawła Pawlaków to książka przemyślana, której treść i baza ikonograficzna wzajemnie się uzupełniają i przede wszystkim zwracają uwagę dziecka oraz stanowią  bodziec do poznawania świata przyrody. Warto wspomnieć o kartonowych, grubych stronicach, które zapewniają trwałość książki w rękach małego dziecka. Książkę można czytać od deski do deski, ale zaletą atlasu jest to, że zawsze można wracać jedynie do wybranego ptaka. Warto zaopatrzyć się w przyrodniczą lekturę tej jesieni.



Mały atlas ptaków Ewy i Pawła Pawlaków, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, wydanie 2017, tekst: Ewa Kozyra-Pawlak, ilustracje: Ewa Kozyra-Pawlak, Paweł Pawlak, rysunki: Hania Cisło, format: 20,5x25cm, okładka i strony kartonowe, stron 40, kategoria wiekowa: 0-10.

2 października 2017

Życie prywatne Polaków w XIX wieku. "Moda i styl życia".



„Moda i styl życia” to książka oznaczona jako szósty tom w serii Życie prywatne Polaków w XIX wieku, która jest wynikiem konferencji naukowej zorganizowanej w Olsztynie w czerwcu 2016 r. przez Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie i Instytut Historii Uniwersytetu Łódzkiego. Na książkę złożyły się więc artykuły, których tematem przewodnim jest zjawisko mody w różnych obszarach życia społecznego XIX wieku. To jednak warstwy wyższe uważane były za inicjatorów nowych wyzwań i prądów, które przenoszone były na polski grunt z państw, które były odwiedzane. Nowinki zależne były od przemian społecznych, gospodarczych i politycznych. Podróże, komunikacja, prowadzenie interesów z przedsiębiorcami z innych państw, sprzyjało naśladowaniu i przyswajaniu, a następnie propagowaniu, nowych, modnych zachowań. Moda wiąże się z pojęciem stylu i ulega zmianom na przestrzeni lat nawet w obrębie jednego wieku.


W książce odnaleźć można artykuły nawiązujące do pasji kolekcjonowania i prowadzenia archeologicznych badań przez przedstawicieli arystokracji i ziemiaństwa; wyjazdów z miasta w celu odpoczynku (wilegiatury), kuracji u wód, odbycia religijnej pielgrzymki i udzielania się w sferze filantropijnej. Modnie było zatrzymać czas na fotografii (nawet post mortem) czy mieć w domu  lampę  witrażową. Jest również artykuł poświęcony zawodowi urzędnika, z uwzględnieniem jego prezentacji, ubioru i sposobu spędzania wolnego czasu. Interesujące są rozprawy na temat dziewiętnastowiecznej mody męskiej (dandys) i damskiej (nakrycia głowy, biżuteria patriotyczna, moda na rower, toaleta panny, ubiór robotnic) oraz fenomenu hipnozy i magnetyzmu. Na uwagę zasługują artykuły oscylujące wokół dziewiętnastowiecznych poradników jak kodeksu dobrego wychowania Ignacego Piotra Legatowicza.

Każdy artykuł został opatrzony przypisami, większość posiada bazę ilustracyjną, a na końcu książki zaprezentowano wybór bibliograficzny dotyczący wszystkich artykułów. „Moda i styl życia” to ciekawa propozycja spojrzenia na definicję mody w różnych aspektach życia głównie w okresie XIX wieku. Tak jak w przypadku podobnych książek, znaleźć w niej można artykuły bardziej lub mniej dopracowane. Niemniej czyta się szybko i z przyjemnością.

W książce można odnaleźć szeroki zakres definiowania tego, co było wówczas modne. Moda bowiem nie ogranicza się jedynie do kwestii ubiorów i nie można tego pojęcia ograniczyć do wąskich, konkretnych ram, bowiem skrywa wiele znaczeń. Modne może być „coś”, moda może być „na coś”. To co nowe, ekskluzywne,  nieodkryte, staje się jednak wyznacznikiem statusu i pozycji. To głownie arystokrację, ziemiaństwo i bogatych przedsiębiorców stać było na finansowanie swoich pasji, podróże i rozrzutność w kwestii nowinek modowych.

Polecam nie tylko wielbicielom historii i kultury XIX wieku. 



Życie prywatne Polaków w XIX wieku, tom VI, „Moda i styl życia”, pod red. nauk.:  Jarosława Kita, Marii Korybut- Marciniak, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź-Olsztyn 2017, okładka miękka, stron 330.
Bibl.Muz.


Seria: Życie prywatne Polaków w XIX wieku. 
------- (2013): Życie prywatne Polaków w XIX wieku, red. M. Korybut – Marciniak, M. Zbrzeźniak, Olsztyn 2013.
Tom I (2014): ): "Portret kobiecy" Polki w realiach epoki, red.  M. Korybut – Marciniak, M. Zbrzeźniak, Łódź – Olsztyn 2014.
Tom II (2014): "Portret kobiecy" Polki w realiach epoki, red. J. Kita, M. Sikorska-Kowalska, Łódź-Olsztyn 2014.
Tom III (2014): "Portret kobiecy" Polki w realiach epoki, red. J. Kita, M. Korybut-Marciniak, M. Klempert, Łódź-Olsztyn 2014.
Tom IV: ?
Tom V (2016): Świat dziecka, red. J. Kita, M. Korybut-Marciniak, Łódź- Olsztyn 2016.
Tom VI (2017): Moda i styl życia, red. J. Kita, M. Korybut-Marciniak, Łódź- Olsztyn 2017.