Pokazywanie postów oznaczonych etykietą ekfraza. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą ekfraza. Pokaż wszystkie posty

2 listopada 2012

Dariusz Szymanowski, Drugi brzeg.

Teksty Jonasza Kofty nastroiły mnie odpowiednio, aby dalej czerpać przyjemność z poezji i sięgnąć po tomik Dariusza Szymanowskiego. Okazało się być to trafnym i adekwatnym wyborem, co do mojego samopoczucia i atmosfery panującej w ciągu ostatnich dwóch dni. Przy dzieciach czasu na refleksję jest mało, ciągle w biegu, ciągle czymś zajęta i na dodatek po 1, 5 tygodniowej przerwie zdrowotnej ponownie rozpanoszyło nam się choróbstwo w domu. 

Tomik Drugi brzeg zaskoczył mnie pozytywnie. I nie chodzi tu wcale o to, że już na początku zaskarbił sobie moja przychylność, dzięki okładce, na której znajduje się fragment obrazu Vermeera zatytułowany Mleczarka lub jak kto woli Nalewająca mleko. Zresztą jeden z wierszy odnosi się bezpośrednio do tego obrazu. Szymanowski podejmuje ciekawe zagadnienia, przyciągające uwagę opisy, trafne dobrane słowa, proste określenia, strofy niewyjaśniające wszystkiego do końca, przez co być może będą sprawiały niemałe trudności z odczytaniem tego, co Autor miał na myśli. To pewnego rodzaju poszukiwanie drugiego brzegu, pewnego rodzaju bezpieczeństwa, spokoju.

/…/Chciałbym być gdzie indziej, bezstronny i pewny,
Leżeć z kluczem w ręku na przeciwległym brzegu./…/
Przepowiednia, s. 30.
Wiersze, które złożyły się na ten tomik powstały w latach 2005 – 2011 i większość z nich była już publikowana na łamach gazet. Oprócz nich znalazła się również proza poetycka. Szymanowski nawiązuje w wierszach do sztuki, muzyki, literatury, osób i ludzkiej egzystencji. Mowa jest o miłości, strachu, nicości, przeznaczeniu, rozstaniu, wątpliwościach. 


Nie potrafię trafnie odczytywać wierszy, robię to na swój sposób, zawsze się też boję, że nie będzie on adekwatny i zbieżny z rzeczywistymi odczuciami poety. Ale sądzę, że tyle ilu czytelników, tyle sposobów na ich zrozumienie. Dziś dodaję również opinie znalezione na okładce tomiku. 

Warto się zatrzymać i poddać refleksji.


PIETER BRUEGEL STARSZY, Triumf śmierci, 1562, MADRYT, PRADO 
 
Lewa strona obrazu

Skąd w nich tyle spokoju?
Dwunastu apostołów chórem
zwiastuje upadek i zniszczenie.
Z lewej oni: lira korbowa, sieci siwe
lustra wody, w której przegląda się
latarnia samotna jak dzwonnicza wieża.
Pośród krzyku, płaczu i skowytu
zwierząt - to całe bestiarium:
ważki, koń morski i bydło w rozkładzie,
wydane jest teraz
na formy mniej złożone.
Nagi mężczyzna nie uniknie kary,  
która jest pewna zupełnie jak to,
że za chwile świst stali
oddzieli metrykę od ciała,
a głowa potoczy się w dolinę.
I to jest śpiew potępionych.
Taki jest plan średni.

Prawa strona obrazu

Lecz są jeszcze oni,
zatopieni we flamandzkim suknie.
O czym On śpiewa,
zaczynając od wysokiego C?
O krwawych zachodach, niemych
Egzekucjach, nocą w zatoce
daleko za miastem?

Ona
zapatrzona w niego, kartkuje nuty
przy akompaniamencie śmierci.
I tak trwają,
na granicy światów,
wiecznie jaśniejący.
                                 (s. 18-19)



Dariusz Szymanowski, Drugi brzeg,wydawca: Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. Emilii Sukertowej-Biedrawiny, Olsztyn, wrzesień 2012, okładka miękka, stron 54.


Dariusz Szymanowski - ur. w 1984 roku w Olsztynie. Poeta, prozaik. Publikował m.in. w Kwartalniku Artystycznym, Pograniczach, Kresach, Opcjach, Portrecie, Tece, Gazecie Olsztyńskiej, Wyspie, RED.zie, Migotaniach/Przejaśnieniach, Pro Libris, Kwartalniku, Zagłębiarce, Dzienniku Polskim (NY). Od 2011 roku w olsztyńskim VariArcie publikuje felietony pt. "Szkice z obrazkiem". Laureat ogólnopolskich konkursów poetyckich m.in.: Turnieju Jednego Wiersza (MDK Koszutka, Katowice 2012). Stypendysta Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie w dziedzinie literatury (2012). Autor książki "Drugi brzeg" (WBP, Olsztyn 2012).

strona Autora 

Tomik przeczytany dzięki uprzejmości Autora.

13 lutego 2012

Bogumiła Jęcek, Czarne koronki.

Czarne koronki to tomik wierszy Bogumiły Jęcek, który jest jej debiutem książkowym. Wydany został, jako nagroda w XIX Ogólnopolskim Konkursie Poetyckim „Dać świadectwo” 2011 w Krakowie. Wszystkie wiersze w tomiku nawiązują do obrazów norweskiego malarza Edvarda Muncha, wszystkim znanego, jako autora Krzyku. Tytuły wierszy bezpośrednio nawiązują do tytułów obrazów. Oprócz tego pod każdym wierszem odnaleźć można tytuł obrazu, którym był on inspirowany. Autorka pokochała obrazy Muncha podczas wirtualnej wizyty w stałej galerii w jego Muzeum w Oslo. Oprócz wierszy w tomiku odnaleźć można krótką notkę biograficzną norweskiego malarza oraz reprodukcje fotografii jego rodziny.



1884 - Edward Munch - Siostra Inger



Czarne koronki

Opanowanie to cierpliwość. Uczę się sztuki
pozowania. Dla życia jestem piękna, ukoronowało mnie
czarną opaską - patrzę tak, jakbym wiedziała wszystko.
Mam szesnaście lat i zamknięte usta.

Zdradza mnie dłoń. Gdy lekko sztywnieje,
żyły wypełniają się kolorem nieba. To w nich
umiejscawia się bezsilność. I wtedy, wypada krzyk.

Edward Munch "Siostra Inger", 1884


 

To wiersze intymne, które przekazują odczucia wewnętrzne Autorki po skrzyżowaniu drogi z malarstwem Edvarda Muncha. Mało prawdopodobne, aby to, co ujrzała w obrazach poetka, dojrzał podobnie ktoś inny. To własny zapis myśli i uczuć. Tak jak w obrazach Muncha dominuje w nich smutek, ciemne kolory, czasem złowieszczy cień, krzyk, brak światła, chmury i zachodzące słońce. Wiersze nie stanowią jednak opisów obrazów, do których się odnoszą. Malarstwo staje się tu dla poezji inspiracją do przemyśleń. Jak najbardziej polecam.

1889 - Edward Munch - Wiosna


Matka przy chorym dziecku


Zieleń uspokaja, ruch firanek i widoczne
doniczki. Nie mogę patrzeć, jak patrzy; co widzi
w ciemnej podłodze. Słońce nie sięga daleko,
skupia się na oknie.

Siedzi w fotelu, ja przy niej; obie wiemy za dużo.

Nie składam rąk. Trzymam szklankę z pacierzem
i proszę w myślach jak pod kapliczką: spójrz przed siebie,
spójrz, jest otwarte na oścież.


Może poprawić jej poduszkę? Musi to wypić,

bez wiary nie zniknie bezsilność. Znowu ten szept:
chcę do łóżka.

Edward Munch "Wiosna", 1889

Bogumiła Jęcek, Czarne koronki, Wydawca: Śródmiejski Ośrodek Kultury w Krakowie, wydanie 2011, stron 80.