Słowem Malowane

Christoph Drösser, Czy to prawda, że...

2012-01-27T13:24:00.001+01:00

Na pewno w swoimżyciu niejednokrotnie głowiliście się nad prawdziwością lub nieprawdziwością zadawanychpytań. Dziennikarz Christoph Drösser próbuje naukowo odpowiedzi na liczne popularne pytaniazdane mu drogą mailową. Udowadnia, że każde pytanie ma racjonalna odpowiedź. Potwierdzalub neguje prawdę. Są to pytania z rożnego zakresu naszego życia, którychodpowiedzi ciekawią. W pozycji można miedzy innymi znaleźć odpowiedzi napytania: czy…

Piwo bezalkoholowe zawieraalkohol,
Zdjęcia z lampą błyskową wmuzeum szkodzą obrazom,
Można osiwieć przez jednąnoc,
Leworęczni umierająwcześniej niż praworęczni,
Mniej zmarzniemy, gdy położymysię do śpiwora nago, a nie w ubraniu,
Gorczyca (musztarda)ogłupia,
Trójkolorowe koty sązawsze płci żeńskiej,
Ciężarówka załadowanaptactwem robi się lżejsza, gdy ptaki podfruwają,
Komisarze policji próbująnarkotyków palcami,
Dzieci karmione piersią sąinteligentniejsze niż karmione z butelki (Ze względu na to, że jestem obecnie mamąkarmiącą tu Wam zdradzę, że odpowiedź mnie ucieszyła),
Klejem błyskawicznym możnazamykać rany,
Roztocza giną wzamrażalce,
Nie wolno oblizywaćaluminiowego wieczka kubeczka z jogurtem, bo aluminium przyczynia się dochoroby Alzheimera,
Sok grejpfrutowy zmienia działanieleków,
Białe plamy na paznokciachwskazują na brak wapnia,
W czasie burzy piorun możeuderzyć w komórkę.

Pytania są rzeczywiście interesujące,a niektóre odpowiedzi i ich wytłumaczenie może zaskakiwać i intrygować. Dobra irelaksująca lektura, którą czyta się błyskawicznie.

Christoph Drösser, Czy to prawda, że..., wydawnictwo PWN, Tłumaczenie: Danuta Serwotka, oprawa miękka, stron 360.

Necla Kelek, Słodko-gorzka ojczyzna. Raport z serca Turcji.

2012-01-24T21:10:00.000+01:00

Słodko-gorzka ojczyzna. Raport z sercaTurcji autorstwa Niemki tureckiego pochodzenia Necli Kelekto książka, która na długo zostaje w pamięci. To pewien rodzaj surowegorozliczenia własnej ojczyzny z przeszłości i ze współczesności. Kelek nie boisię podjąć ryzykownych tematów wówczas, gdy Turcja stara się o członkostwo wUnii Europejskiej. Dziennikarka poddajeanalizie i osądowi sferę polityczną, religijną, gospodarcza i społeczną. Niezapomina również o licznych błędach państwa tureckiego poczynionych wprzeszłości. Autorska w sposób trzeźwy, a zarazem świeży ocenia panującąsytuację w Turcji, mimo że czytając książkę można niekiedy wyczuć jej tęsknotęza rodzinnymi stronami.

Necla Kelekjasno pokazuje, że Turcja nie jest i długo nie będzie gotowa, aby wejść wstruktury Unii Europejskiej, co więcej byłoby to ze szkodą dla państw w niejbędących. Turcja nie jest, bowiem krajem demokratycznym, a postępującaislamizacja życia wpływa na wszystkie jego rejony. Przedstawia krytyczne spojrzeniena islam i turecką rodzinę oraz na przenoszenie zwyczajów tureckich doNiemczech. Kelek wyraźnie mówi, że w Turcji nie ma wolności. Kobietapodporządkowana jest mężczyźnie, a jej los jest z góry przesądzony. Nie maprawa do nauki, to analfabetka, ubrana w chustę i długi płaszcz albo czador, którejgłównym zadaniem jest rodzenie dzieci i służenie mężowi. Jest upokarzana, bita,przetrzymywana w domu, wydawana za mąż często za krewnego wbrew swojej woli,jako dziewczynka. Jeżeli jej zachowanie uznane zostanie za niegodne lubprzynoszące hańbę rodzinie jest trwale okaleczana (jak obcięcie nosa), zmuszonado samobójstwa lub pada ofiarą zabójstwa honorowego, które co prawda nie sąprawnie sankcjonowane, ale politycy zajmują bierne stanowisko wobec rodzinnychdecyzji. Kelek otwarcie pisze, że za naruszenie honoru przez kobietę uważa się„krnąbrność”, dokonany na niej gwałt, a nawet plotki. Nie ma tu miejsca nakobiety samotne i przedsiębiorcze. Mężczyźni nad kobietami mają władzę. Jedna zwielu jest historia Fatmy. Kelek jasno pisze, że w Turcji nie istnieje ruchkobiecy. Za fundusze z UE zakładane są poradnie dla kobiet, organizacjaLatających Mioteł założona w 1996 roku, organizacja Kamer założona w 1997 rokui pomagająca kobietom w niebezpieczeństwie.

Wewspółczesnej Turcji im bardziej na wschód tym większe przywiązanie do tradycji,widoczny brak kobiet na ulicach, zakaz sprzedaży alkoholu. Autorka analizujeżycie w Ankarze, Mardiniei Urfie oraz Stambule. Kelekpodkreśla, że islamizacja życia postępuje. Wystarczy wspomnieć, że powołanyUrząd ds. Religii podporządkowany jest premierowi. Autorka nie boi się równieżpisać o haniebnych dla jej ojczyzny wydarzeniach z historii takich jak rzeźOrmian czy sprawa parostatku Strumy na pokładzie z 770 rumuńskimi Żydami. Turcjanie skorzystała również z możliwości sprowadzenia do kraju Żydów przebywającychna terytoriach będących pod panowaniem niemieckim. W kraju panuje nietolerancja religijna. Turekto jedynie ten, kto jest muzułmaninem. Sfera edukacji również pozostawia wieledo życzenia. Do każdego przedmiotu jest tylko jedna książka, której treśćnależy się nauczyć na pamięć. Turcy nie są uczeni tego, że należy wątpić iszukać, stąd nie ma tu żadnych innowacji technicznych i przekłada się torównież na sferę gospodarki nastawionej jedynie na wykonywanie podróbek.

Są jednak wksiążce momenty, które Autorka ujmuje w sposób sentymentalny. To wówczas, gdypisze o ulubionych potrawach, słodkiej baklavie, babci, rodzinnym miasteczkuw Anatolii. Autorka otwarcie ibezlitośnie jednak pisze, że społeczeństwo tureckie jest infantylne. Turcjanadal egzystuje pod wpływem starych autorytetów Proroka czy Atatürka. Rządzącapartia AKP jest islamistyczna. Turcja nie jest zdolna do dialogu, nie chcesłuchać krytyki, reaguje urazą i agresją. Nie dojrzała, aby rozliczyć się ztraumatyczną przeszłością i przeprosić za popełnione zło. Brakuje też zagwarantowaniapodstawowych praw i godności jednostki.

Słodko-gorzka ojczyzna to książka zawierająca wiele informacji historycznych i socjologicznychdotyczących Turcji, kraju, o którym jak okazuje się jeszcze mało wiemy. Tojednak również zbiór krótkich esejów, w których Autorka zajmuje jasno określonąstronę. Mimo wielu osobistych emocji Necla Kelek pisze w sposób obiektywny,niczego nie ukrywa i nie pomija w podjętych tematach. Jednym słowem: warto.

Necla Kelek, Słodko-gorzka ojczyzna. Raport z serca Turcji, wydawnictwo Czarne, seria: Reportaż, wydanie I, Wołowiec 2011, przełożyła z języka niemieckiego Elżbieta Kalinowska, oprawa miękka ze skrzydełkami, s. 280.

Rafał Klimczak, Nudzimisie i przyjaciele.

2012-01-23T21:36:00.001+01:00

Po Nudzimisiach nadszedł czas na kolejną część autorstwa RafałaKlimczaka zatytułowaną Nudzimisie iprzyjaciele. Tym razem w krainie nudzimisiów na niebie pojawiają się licznechmury, a nudzimisie zaczynają znikać. Zaniepokojonym stworkom wszystkoobjaśnia Najstarszy Nudzimiś, który przypomina, że gdy jakieś dziecko woła„Nuuudzi misie!” na niebie pojawia się chmurka. Wówczas to jeden z nudzimisiów zostajeprzez nią wciągnięty z krainy i pojawia się przy dziecku. Kiedy maluchprzestaje się nudzić, nudzimiś wraca do swojej krainy. Tym razem poznany wpierwszej części Szymek opowiedział o tym, co przeżył swoim kolegom wprzedszkolu. Dzieci wywołały burzę w krainie nudzimisiów, której może zagrozićdeszcz. Oprócz misji nudzimisiów w świecie ludzi, mają oni do wypełnienia innezadania. Hubek, Gusia, i Mutek muszą ratować źródełka lemoniadowe i rozprawić się zgroźnym smokiem Łaskotem oraz zadbać o ekologię w ramach akcji „Sprzątanie Świata”.

Akcja poszczególnych rozdziałów ponownie przenosi czytelnika na przemianw świat ludzi i w krainę zamieszkaną przez futrzaste stworki z długimi uszami.Książka nie tylko rozbudza dziecięcą wyobraźnię i uczy jak radzić sobie zemocjami, ale ponownie poruszone zostały w niej ważne sprawy: przezywanie,chwalenie się, zdobywanie gwiazdek za dobre zachowanie, dbanie o środowisko, honorowarywalizacja. Historia jest pełna ciepła, dobrego humoru, bajkowej magii ipozytywnej energii. Dopełnieniem treści są ponownie wspaniałe, utrzymane w tejsamej rysunkowej tonacji, ilustracje autorstwa Agnieszki Kłos – Milewskiej. Tomądra lektura.

Rafał Klimczak, Nudzimisie i przyjaciele, wydawnictwo Skrzat, ilustracje Agnieszka Kłos-Milewska, Kraków 2011, oprawa twarda, kategoria wiekowa: 4-6, stron 144.

Maja Łozińska, Smaki Dwudziestolecia. Zwyczaje kulinarne, bale i bankiety.

2012-01-22T16:41:00.005+01:00

Smakidwudziestoleciato kolejna rzec by można smakowita książka autorstwa Mai Łozińskiej, którąmiałam przyjemność przeczytać. Ta osobliwa znawczyni życia codziennego w wiekuXIX i w okresie dwudziestolecia wojennego tym razem zebrawszy materiałynapisała książkę tak jak czytamy w podtytule o zwyczajach kulinarnych, balach ibankietach. Książka została opatrzona wstępem przez Jana Łozińskiego, któryodpowiedzialny jest również za wybór i układ zdjęć.

Dzięki Autorce czytelnik ma możliwośćszerzej zapoznać się z życiem codziennym w okresie dwudziestolecia. Żyjącobecnie, aż trudno uwierzyć, że wówczas wiedza o prowadzeniu domu była uważanaza niezbędną część kobiecego wykształcenia nawet przy robieniu karieryzawodowej. Kobieta, jako nowoczesna pani domu powinna prowadzić domową kuchniętanio, szybko i zdrowo. Wraz z nią wkraczamy na ówczesne targowiska i wydajemypieniądze: na pół kilo dziennie chleba - 10 zł, na owoce – 12 zł, na mięso – 75zł. Aby przyrządzić danie zaglądamy do książek kucharskich, poradnikówgospodarskich, w których dowiedzieć się można było o sposobach na uratowaniezepsutych produktów. Warto również wiedzieć jak z pożytkiem robić zakupy, aśniadania rozpoczynać obowiązkowo od świeżo zaparzonej kawy. Często kupujący natargowiskach padali ofiarą oszustów, kupując śnięte ryby wyglądające na świeżedzięki pomalowanym na czerwono skrzelom; wołowinę udająca koninę, mleko z wodą,śmietankę zagęszczaną mąką lub zmieloną kredą.

Karol Albrecht we wnętrzu kawiarni "Ziemiańska", ok.1930 źródło Narodowe Archiwum Cyfrowe

Ówczesna kuchnia była jednakodseparowana od reszty mieszkania. Najczęściej skrywano ją za zamkniętymidrzwiami lub zasłaniano kotarami. Ówczesne gwiazdy kina, teatru czy piosenkinigdy nie pozwalały fotografować swoich kuchni. Atrakcyjna ziemiańska kuchniaprzyciągała licznych gości z miasta. Mamy możliwość zasmakować dworskiejkuchni, poznać artykuły gospodarstwa domowego (lodówki, porcelanę, szkło,patery, obrusy, meble kuchenne), sklepy, w jakich się zaopatrywano, jak modnienakryć do stołu, w jakich pobyć kawiarniach i restauracjach tych większych itych mniejszych oraz dowiedzieć się jak organizowano wówczas wystawne obiady. Najsłynniejsząkawiarnią międzywojennej Warszawy była Ziemiańska, a we Lwowie najelegantsza whotelu George. Dodajmy do tego oficjalne rauty, przyjęcia, bankiety i bale.Prezydent Mościcki organizował przyjęcia w Spale i na Zamku w Warszawie, audział w nich uważano za towarzyską nobilitację. Po za tym dwudziestoleciemiędzywojenne to narodziny reklamy.


Przyjęcie noworoczne u prezydenta RP Ignacego Mościckiego na Zamku Królewskim w Warszawie, 1935 źródło Narodowe Archiwum Cyfrowe

Książka arcyciekawa ilustrująca bogactwoi różnorodność zwyczajów kulinarnych i brylowania na Solonach i w modnychlokalach. Autorka wielokrotnie odwołuje się do wspomnień ludzi żyjących wtamtych czasach. Książka została zaopatrzona w spis bibliograficzny i spisilustracji. Ten pierwszy kusi czytelnika do poszerzenia swojej wiedzy poprzezprzeczytanie polecanych kolejnych pozycji dotyczących omawianego okresu. Smaki dwudziestolecia to książka wydanaw świetnej oprawie graficznej i napisana poprawną polszczyzną. Oprócz wspanialedobranych zdjęć, zawarto w niej plakaty reklamowe i reprodukcje malarstwa. Czytasię znakomicie! WARTO!

Śniadanie myśliwskie w lasach koło Izdebnika, 1926 źródło Narodowe Archiwum Cyfrowe

Maja Łozińska, Smaki Dwudziestolecia. Zwyczaje kulinarne, bale i bankiety, wydawnictwo PWN, oprawa twarda, stron 184.

***

Recenzja:

Maja Łozińska, Jan Łoziński, Narty. Dancing. Brydż. W kurortach Drugiej Rzeczypospolitej.

Gustaw Holoubek, Wspomnienia z niepamięci.

2012-01-18T17:15:00.004+01:00

O autobiografii Gustawa Holoubka, że takowa się wogóle ukazała, nie wiedziałam do czasu przeczytania wspomnień pani Magdaleny Zawadzkiej Gustaw i Ja niedawnoprzeze mnie recenzowanej. To w niej żona Holoubka wspomina, że była pierwszączytelniczką tych wspomnień i że szalenie jej się podobały ze względu nałagodny, a zarazem zachwycający i nienarzucający się sposób narracji. Dziękiuprzejmości wydawnictwa Marginesy miałam możliwość przeczytać Wspomnienia z niepamięci i wyrobić sobiewłasną opinię na temat książki. Ku mojemu zaskoczeniu nie rożni się ona od opiniiżony wielkiego Aktora.

Książka jest niezwykła, prosta, napisana pięknymi słowami.To zapiski obejmujące czasy przedwojennego Krakowa, okresu okupacji orazpierwszych lat po wojnie. Aktor opowiada o swoim dzieciństwie i młodości wrodzinnym Krakowie. Kreśli obraz rodziny, przyjaciół, znajomych, nauczycieli,dziewczyn, ale również znakomicie prowadzi uliczkami ówczesnego Krakowa zaglądającdo kościołów, wylegującsię na Błoniach, spacerując po Plantach. Opisuje przedwojenną panującą modę, obchodzone święta,rodzinny dom, relacje z kolegami. Mówi również o swoim udziale w wojnie,niewoli jenieckiej, powrocie do domu i wieloletnich zmaganiach z gruźlicą. Opowieśćkończy się opuszczeniem przez Aktora Krakowa i przyjazdem do Warszawy. Nigdy niepowstały wspomnienia dotyczące warszawskiego czasu.

Ten, kto szuka jakichkolwiek intymnych plotek na tematżycia Gustawa Holoubka, ten w tej książce ich nie znajdzie. Nie ma tu też napierwszym planie teatru, ale są ludzie, rodzinny dom, ukochane miasto. Jest toopowieść barwna, pełna również anegdot, pokazująca kształtowanie się osobowościAktora i drogi jego wyborów, a przede wszystkim tęsknotę za czymś, co niewróci. Napisana piękną i czystą polszczyzną sprawia, że czyta się ją jednymtchem.

Zachwyca staranna szata graficzna orazniezwykła kolekcja zdjęć prywatnych i archiwalnych ilustrujących ówczesnyKraków. Są też fotokopie wycinków prasowych i afiszy z epoki. Książkaczarująca, którą polecam zarówno miłośnikom teatru, starego Krakowa, jak i tym,którzy podziwiali Gustawa Holoubka. To sentymentalna podróż wielkiego aktora wczasy krakowskie. Warto nadmienić, że wstęp do książki napisał syn Jan Holoubek.WARTO!

Gustaw Holoubek, Wspomnienia z niepamięci, wydawnictwo Marginesy, wydanie 2009, okładka twarda, stron 208.

Jerzy Ciecieląg, Żydzi w okresie drugiej świątyni 538 przed Chr.-70 po Chr.

2012-01-17T16:09:00.002+01:00

Bardzo dobrapozycja z zakresu historii i dziejów narodu wybranego, która w szerokimzakresie omawia okres Drugiej Świątyni w Jerozolimie biorąc pod uwagęwydarzenia polityczne, społeczeństwo, administracje, religię, geografię iliteraturę. W tym wskazanym okresie wykształciło się ostateczne oblicze jahwizmu w postaci religiijudaistycznej nastawionej głównie na czystość kultową i przestrzeganie PrawaMojżeszowego., ukształtowana zostaje hebrajska Biblia, pojawiają się dwie ważnedynastie: hasmonejska i herodiańska, powstaje diaspora żydowska w Mezopotamii iEgipcie oraz innych prowincjach Imperium Rzymskiego, a także pojawia sięchrześcijaństwo. Odbudowana świątynia stała się wówczas centrum wszystkich Żydów.W roku 70 po Ch. druga świątynia w Jerozolimie została spalona przez wojskarzymskie, stąd wyznaczona przez Autora granica końcowa.

Całość książki została podzielona na cztery części, w którejzostały przeanalizowane te same elementy lub dodatkowe charakterystyczne dladanej epoki. Poczynając od niewoli babilońskiej, poprzez okres perski,hellenistyczny, rzymsko – herodiański doŻydów w diasporze, czytelnik poznaje źródła pisane i archeologiczne pozwalającena zrekonstruowanie historii Żydów, kwestie społeczne, administracyjne, życiecodzienne i gospodarcze oraz religię. Oprócz zarysu historycznego autor przedstawiawarstwy społeczne, obowiązujące prawo, rolę kobiety, kalendarz, zawody. Poznaćmożna jak wyglądał kult w świątyni jerozolimskiej, jakie obchodzono święta, jakabyła struktura stanu kapłańskiego. Mowa jest o konfliktach między państwami ibratobójczych walkach. Dominują fakty, daty i nazwiska.

Książka została zaopatrzona w przypisy, wykaz arcykapłanówokresu drugiej świątyni oraz listę panujących w omawianym okresie władców. Dodatkowo znaleźć w niejmożna wykaz skrótów, wykaz literatury cytowanej w tekście, indeks antycznychimion i nazw geograficznych oraz indeks współczesnych autorów. W pozycji są równieżmapki ilustrujące zmiany terytorialne na Bliskim Wschodzie. Są to elementy niezbędnei pomocne dla czytelnika tej ambitnej lektury. Nie jest to bowiem książka dlawszystkich, lecz z pewnością dla miłośników starożytności i historii Żydów. Można jednak czytać również wybrane jej fragmenty.Niemniej bardzo dobrze skonstruowana wewnętrznie i napisana zrozumiałymjęzykiem nawet dla laika w temacie. To z pewnością pozycja naukowo – badawcza,która przybliża czytelnikowi dzieje ludu wybranego w okresie Drugiej Świątyni.

Jerzy Ciecieląg, Żydzi w okresie drugiej świątyni 538 przed Chr.-70 po Chr., wydawnictwo Univeristas, wydanie 2011, okładka miękka ze skrzydełkami, s. 466.

Dr Jerzy Ciecieląg – urodzony w 1971 r., adiunkt w Katedrze Historii Starożytnej Instytutu Historii Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. Jego badania koncentrują się przede wszystkim na dziejach Żydów w epoce starożytnej, w szczególności w okresie drugiej świątyni, na dziejach dynastii Heroda Wielkiego oraz na autonomicznym mennictwie żydowskim. Autor czterech książek: Palestyna w czasach Jezusa. Dzieje polityczne (2000); Polityczne dziedzictwo Heroda Wielkiego. Palestyna w epoce rzymsko-herodiańskiej (2002); Poncjusz Piłat, prefekt Judei (2003) oraz Powstanie Bar Kochby 132-135 po Chr. (2008), jak też ponad czterdziestu artykułów. Aktualnie, w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki, przygotowuje monografię o wspólnotach żydowskich w zachodnich prowincjach cesarstwa rzymskiego.

Sandor Marai, Księga ziół.

2012-01-16T22:52:00.003+01:00

Zioła mają głównie właściwości leczniczei stosowane są od dawien dawna zarówno na choroby ciała jak i duszy. Nie bezprzyczyny wiec po raz została wznowiona przez wydawnictwo Czytelnik Księga ziółSándora Máraiego. Książka po raz pierwszy ukazała się w Budapeszcie w roku1943, a ja dopiero teraz odkryłam dla siebie zarówno ją jak i twórczość jejAutora. Pozycja zachęca, bowiem do poznania bliżej twórczości węgierskiegopisarza.

Księga ziół to zbiórżyciowych mądrości, jakże prawdziwych w swym przesłaniu. To krótkie przesłania SándoraMáraiego, pokazujące jak nie tracić w życiu z oczu własnej drogi, czego lubkogo unikać, o tym, co jest prawdziwym życiowym doświadczeniem, o namiętności, opieszałości,czytaniu, wartości życia, ojczyźnie, państwie, miłości oraz o innych sprawachpotrzebnych dla hartowania prawidłowego funkcjonowania ducha. Obecnie myśli te mogąwydać się niektórym anachronizmami. Moim jednak skromnym zdaniem absolutnie nietracą ani na upływie czasu ani na wartości. Co więcej potrafią podnieść naduchu czytane w odpowiednich chwilach. Absolutnie polecane do indywidualnegozastanowienia i rozparzenia.

Poniżej serwuję moim zdaniemnajwspanialsze cytaty.

O TYM, ŻE CODZIENNIE MUSISZ IŚĆ DALEJ

Jako że jesteś wędrowcem, codziennie musisz iść dalejdrogą, która jest twoim jedynym celem, a więc prowadzi do poznania twojej duszyi boskiej treści, ukrytej w twojej duszy./…/

O POKUSIE I DOŚWIADCZENIU

/…/ Przed upadkiem może nas ochronić jedynie wiernośćnaszemu charakterowi, a nie nasze doświadczenia. /…/

O RYTMIE ŻYCIA

/…/ Zawsze kształtować się i zmieniać, dostosowywaćsię i coś ofiarować, zawsze dawać, gdy coś otrzymujesz, cokolwiek zdobyłeś,zawsze, tak czy inaczej, przekaż drugiemu… Byleby nie żyć w pewności. Zawszeoczekiwać burzy i pożaru. A kiedy nawiedza nas burza i pożar, nie dziwić się inie lamentować. Spokojnie mówić — zdarza się. I gasić, i bronić się.

O RZECZYWISTEJ POTRZEBIE

/…/ Masz żyć podług rzeczywistych potrzeb twojegociała i na miarę twojego charakteru.

O CZYTANIU

Czytać należy intensywnie. Czasamipowinieneś czytać z intensywnością większą od tej, z jaką pisano tekst, któryczytasz. Czytać należy gorliwie, z pasją z uwagą i bezlitośnie. Autor możepaplać, lecz ty czytaj rozumnie; każde słowo, jedno po drugim, tam i zpowrotem, wsłuchując się w książkę, wypatrując śladów, które prowadzą w gąszcz,uważając na tajemnicze sygnały, które sam autor mógł przeoczyć, gdy kroczyłnaprzód w puszczy swojego dzieła. Nigdy nie należy czytać lekceważąco, odniechcenia, jak ktoś, kogo zaproszono na królewską ucztę, a on tylko dłubiekońcem widelca w potrawach. Czytać trzeba elegancko, wielkodusznie. Czytaćnależy tak, jakbyś w celi śmierci czytał ostatnią książkę, którą ci przyniósłstrażnik więzienny. Czytać trzeba na śmierć i życie, bo to największy ludzkidar. Pomyśl — tylko człowiek umie czytać.

O TYM, ŻE CHOROBA JEST WYPOCZYNKIEM

/…/ Choroba jest wypoczynkiem, to truizm. Dlategouprzedź nakaz natury, przymusowy urlop, i wstaw do rejestru twojegorozpędzonego życia drobne, sztuczne choroby, abyś mógł sobie odpocząć. I choćjesteś w doskonałym zdrowiu, nie opuszczaj czasami przez jeden dzień swojegołóżka. /…/

O KULTURZE CHARAKTERU

Z dumą i pychą myślisz o tym, że przeczytałeś izrozumiałeś kilka książek, pomnożyłeś wiadomości, dowiedziałeś się czegoś oprzyrodzie albo o marzeniach ludzkiego ducha. Czujesz, że jesteś wykształcony,lepszy niż niewykształceni. Pomyśl tylko, jak nieskończenie wielką masę wiedzyzawiera w sobie suma wszystkich książek, a ile jeszcze trzeba by ichprzeczytać, aby w pełni zrozumieć zaledwie jedną? /…/ Ale wystarczy, abyśrozejrzał się po swojej domowej bibliotece — przyznaj się, jak wielu książeknie przeczytałeś spośród tych, które stoją na twoich własnych regałach, apośród tych przeczytanych ileż trafiło się takich, które w pełni zrozumiałeś,czytając je z natężoną uwagą?

Sandor Marai, Księga Ziół, wydawnictwo Czytelnik, przekład: Feliks Netz, seria: mała proza, marzec 2011, wydanie 5, stron 152.

Rafał Klimczak, Nudzimisie.

2012-01-15T13:45:00.003+01:00

Po niezbyt przyjemnym czasie panoszeniasię chorób w domu, mam nadzieję, że w końcu wracam do normalności. Okres tenbył owocny w czytaniu, mniej w recenzowaniu z powodu braku sił witalnych. Napowrotna drogę pisania wybrałam bardzo przyjemna w omawianiu książkę dla dzieciautorstwa Rafała Klimczaka zatytułowaną Nudzimisie.

Bohaterem książki jest pięcioletniSzymek, który mimo piętrzącego się w pokoju stosu zabawek, oczywiście nudzisię. Tata na miejscu wymyśla świetną historyjkę o stworkach Nudzimisiach, doktórej na początku jego synek jest niezbyt przekonany. Aby dociec prawdy, czyrzeczywiście istnieją próbuje wezwać stworki. Ku jego zdziwieniu pojawia się śmieszne,malutkie stworzonko, które sepleni, ale posiada niesamowity dar. Chłopiec dowiadujesię więcej o Hubku i Nudzimisiach oraz fantastycznym Nudzimisiowie, gdzie rosnądrzewa lizakowe, pączane róże, kwiaty o niebagatelnych kształtach, przepływalemoniadowa rzeka, a wysoko w górach zamiast śniegu leżą lody oraz gdzieistnieją plantacje galaretek. Jest również wymyślacz śniadaniowy. MieszkańcyNudzimisiowa mają marzenie, aby nastąpił dzień pełen chmur na niebie, co będziedla nich oznaką, że dzieci się nudzą i wzywają stworki.

Akcja książki dzieje się w Nudzimisiowie jak i w domui przedszkolu Szymka. Opowieść wykreowana przez Rafała Klimczaka wciąga nietylko dziecko, ale i dorosłego. Przypomina, bowiem krainę dziecięcych marzeń. Świetnesą również kredkowe ilustracje wykonane przez Agnieszkę Kłos – Milewską. Przy okazjizostały w niej poruszone tematy dotyczące lenistwa, zazdrości, gnębieniasłabszych, strachu i oczywiście, jakie zabawy są najlepsze na nudę. Jak najbardziejgodna polecenia.

Rafał Klimczak, Nudzimisie, ilustracje: Agnieszka Kłos - Milewska, oprawa twarda, wydawnictwo Skrzat, wydanie 2011, stron 128.

Michel de Decker, Margot. Królowa libertynka.

2012-01-09T22:47:00.002+01:00

Nakładem wydawnictwa Świat Książki w2011 roku ukazała się nowa biografia Małgorzaty de Valois, która głównie znanajest jako królowa Margot, autorstwa Michela de Decker’a. Polskiemu czytelnikowizapewne nie obca tego Autora może być książka zatytułowana Maria Antonina – niebezpieczne związki królowej, która napisanazostała w podobnym beletrystycznym stylu. Tym razem bohaterką książki, zostałaMałgorzata, której życie było niejednokrotnie inspiracją do powstania wieludzieł literackich, muzycznych i filmowych. Nic w tym dziwnego, bowiem uznawanabyła za kobietę prowadzącą się niemoralnie, w pewnym sensie niezależną,kochająca wolność, a pod koniec życia stała się mecenasem sztuki i opiekunkąubogich.

Nie jest to typowa biografia, bowiemposiada ona elementy fabularyzacji i czyta się ja niemal jak powieść. Autor zpatosem i na fali emocji opisuje życie Margot, a niektóre wiadomości przekazujepoprzez dialogi. Swą opowieść rozpoczyna od ślubu przyszłego Henryka II z KatarzynąMedycejską i krótkie nakreślenie narodzin kolejnych dzieci. Margot rodzi się,bowiem jako siódme dziecko, a decyzje powzięte przez matkę odegrają w jej życiuwielką rolę. Autor zbytnio nie przykłada uwagi do przedstawienia dzieciństwaMargot. Interesuje się nią gdy jest już pięknym dziewczęciem, którą zaczęła pociągaćodmienna płeć. Wskazuje przy tym na jej rzekome pierwsze kontakty seksualne zbraćmi. Nie stroni także od przedstawienia późniejszego i znacznie bogatszego wekscesy tej sfery życia. Autor skrzętnie opisuje wyczyny jej kochanków, zktórych paru straciło przez nią życie w dość niebanalny sposób. Faktem jest, żeFrancuzka miała udane życie erotyczne, rozkochując w sobie zarówno młodszychjak i starszych mężczyzn, niezależnie od stanu, począwszy od arystokracji aż poludzi z nizin społecznych takich jak syn zielarza czy koniuszy. Nie za bardzojedynie układało jej się z prawowitym mężem, z którym małżeństwo zostałozaaranżowane. Małgorzata nie zapomni nigdy również dni, w których dostąpiłazaszczytu poślubienia Henryka Burbona, a które z zabawy przemieniły się wkrwawą jatkę uliczną na tle religijnym. Mimo też nacisku Medyceuszki naunieważnienie małżeństwa, Małgorzata przez wiele lat będzie twardo stać u boku męża,choć zdaniem Autora wcześniej upierała się, że nie poślubi tego obdartego zeskóry kocura i nie zostanie królową jakiegoś „ubłoconego królestwa”[1].Michel de Decker wielokrotnie podkreśla niechęć Małgorzaty do Henryka, który wysławia się jak gbur, jest brudny jakwęglarz i cuchnie jak wiejskie powietrze[2].Mimo to Małgorzata nie dość, że zgodziła się na rozwód to jeszcze potrafiłapo latach niezgody zaprzyjaźnić się z żoną swojego byłego męża i być milewidziana na królewskim dworze. A u schyłku jej burzliwego życia zdaniem Autorajej kaznodzieja powiedział o niej: takobieta jest najbardziej uczoną księżniczką na ziemi /…/ Jest azylem dlaliteratury[3].Miała być również zwiastunką feministek[4].

Życie Małgorzaty Autor ukazuje na tle ówczesnychstosunków politycznych, społecznych i obyczajowych. Wielokrotnie posiłkuje sięwierszowanymi wersami powstałymi ku chwale Małgorzaty i będącymi dowodem jejuroku osobistego i obiektem pożądania mężczyzn. Znaleźć wśród nich można dziełajej poświęcone przez Montaigne, Brantome, Jeana de Champagne jak i powstałewówczas pamflety. Odwołuje się również do makiawelicznych planów KatarzynyMedycejskiej. Cała opowieść jak na biografię przystało kończy się śmierciąMałgorzaty.

Styl Michela de Deckera mimonacechowania datami, nazwiskami i historycznymi nazwami, może jednak na dłuższąmetę denerwować. Pełno tu dialogów, w których bohaterowie niemal jak w powieścikrzyczą, wzdychają, mruczą pod nosem, oświadczają, zwierzają się, odpowiadająironicznie, przemilczają fakty, groźnie wykrzykują czy zaśmiewają się.Czytelnik jednak nie wie, czy rzeczywiście takie słowa padły ponieważ brak jestprzypisów. Istnieje jedynie wykaz źródeł i indeks osób. Twarda okładkaprzyciąga uwagę czytelnika, lecz niech to nie zbije go z tropu, bowiem kartkisą klejone.

Książkę proponuję przeczytać każdemu,kto lubi połączenie historii z elementami zaczerpniętymi z powieści. Ten stylpisania może wzbudzać emocje i nie jest jedynie suchym przedstawianiem faktów. Autorma lekkie pióro i czasami potrafi ująć sprawy w dość specyficzny sposób. Toprzystępna i beletrystyczna forma. Michel de Decker znalazł dobry sposób naukazanie życia historycznej postaci. Jednych on może zachwycać, ale innym nieza bardzo przypaść do gustu.

[1] M. deDecker, Margot. Królowa libertynka, Warszawa 2011, s.49.

[2] Tamże,s.49.

[3] Tamże,s. 191.

[4] Tamże,s.158.

Michel de Decker, Margot. Królowa libertynka, wydawnictwo Świat Książki, Warszawa 2011, oprawa twarda, stron 216.

RECENZJA PIERWOTNIE UKAZAŁA SIĘ NA PORTALU

Zemsta jest kobietą.

2012-01-07T15:29:00.000+01:00

Zemsta jest kobietą to zbiór opowiadań napisanychprzez sześć kobiet i sześciu mężczyzn, które zostały wyłonione drogą konkursuspośród nadesłanych do wydawnictwa około 150 prac. Są to historie pełnepiętrzących się emocji i dramatyzmu, brutalności, czasami tętniące od nadmiaruseksu i wulgaryzmów, a czasami zawierające dawkę subtelniejszych uczuć. Jedne stojąna lepszym poziomie, inne na gorszym. Po za tym mamy tu różnorodność stylów. Wszystkiejednak opowiadają o relacjach między ludźmi, między kobietą a mężczyzną, agłównym motywem przewodnim jest zemsta. Chęć odegrania się, zapłacenia za krzywdy,jakie się zaznało nawet lata całe temu, żądanie sprawiedliwości, odwet, pragnieniezadania bólu i cierpienia tym, od których zaznało się upokorzenia to wszystkoistnieje na kartach tej książki. Ponad to opowiadania miały udowodnić, żezemsta ma niezaprzeczalnie cechy kobiety, bowiem to głównie kobiety, jak wynikaz czytanych opowiadań - niezaprzeczalnie są pamiętliwe i mściwe, nieprzewidywalne,zdolne do czynów pochłaniające ofiary.

Zbiór otwiera mocne, pełne wyuzdania opowiadanie Naga SzymonaBogacza, której bohaterką jest Kristin dążąca do autodestrukcji wskutek przeżyćz dzieciństwa, które zaważyły na jej dalszym życiu. Bibliotekarka Joanna zopowiadania Malarz boi się wyzwań,wierna jest uwagom matki na temat życia nawet po jej śmierci i skazuje siebiena bezpieczne życie u boku nudnego Marka. Z kolei Celina bohaterka opowiadania Dziennik Julii, gdy po dwudziestu latachjej artystyczne fotografie zostają docenione, ulega fałszywemu obrazowi sztuki,rani bliskich i nie potrafi dostrzec istniejącej prawdy. W Granicy starości poznajemy starzejącasię Zeldę, która przenosi się w czasie chcąc mieć wpływ na życie bliskichswojego kochanka. Znawczyni literatury - Agata z opowiadania Prywatny akt oskarżenia, będącniezadowolona z twórczości pisarzy, zabija ich kolejno nic nie zyskując. Nauwagę zasługuje opowiadanie Dzień, którego nie byłoSylwii Skorstad, której bohaterka Tosia przeżywa dzień mający być niezapisanymw ludzkiej pamięci oraz Oczy wieprzaDoroty Stachury. W tym ostatnim czytamy, że Przecież zemstajest jak kobieta. Czasem z klasą, subtelna, a czasem prostacka, rodem z magla.Często rodzaj zależy od tego, przeciwko komu jest skierowana.[1] Jest również opowiadanie o byłej żonę znanegopisarza, która po jego śmierci decyduje się napisać jego biografię. Nie majednak w tym pisaniu żadnych pozytywnych emocji.

Mówi się, żezemsta jest słodka, być może, dlatego utożsamiana jest z kobietą. Nie jestemjednak do końca pewna, czy nie posiada ona męskich cech. Faktem jest, że powziętytemat opowiadań nie jest banalny i może prowokować do przeprowadzenia żarliwejdyskusji. Tak jak pokazują to opowiadania zemsta ma bowiem różne oblicza.

Wartowspomnieć książce dodatkowo zawarto rozmowę Janiny Koźbiel z dr teologii,Elżbietą Adamiak, autorką m.in. książek Kobietyw Biblii. Nowy Testament i Kobiety w Biblii.Stary Testament. Wywiad ów skłania czytelników do refleksji po przeczytaniuopowiadań.

[1] Zemsta jest kobietą, s. 235.

Zemsta jest kobietą, wydawnictwo JanKa, grudzień 2011, wydanie pierwsze, oprawa miękka ze skrzydełkami, stron 288.

Janusz Tazbir, Od sasa do lasa.

2012-01-06T15:44:00.000+01:00

Nicdziwnego, że prof. Janusz Tazbir otrzymał wkrótce po premierze swej nowejksiążki nagrodę Warszawskiej Premiery Literackiej za Książkę grudnia2011 roku. Od Sasa do lasa zasługuje,bowiem na uznanie czytelników, a co więcej jest to lektura znakomita. Nie wiem jak w krotki sposób napisać o jej wyśmienitej jak dla mnie zawartości.

Na książkę złożył się zbiór artykułów iszkiców historycznych z trzech obszarów badań Autora. W pierwszym dziale czytelnicyzafascynowani książką Umberto Eco Cmentarzw Pradze znajdą tu spora liczbę dokumentów, które w historii uznawane są zafalsyfikaty. Wśród nich znalazły się takie jak: edyktZygmunta III Wazy wyganiający jezuitów, ustosunkowanie się w Polsce do donacjiKonstantyna Wielkiego, mowa Iwana Mieleszki, pamflet antyjezuicki HieronimaZahorskiego, dziennik Zbigniewa Stefańskiego, który w 1608 roku miał dotrzeć dobrzegów Wirginii czy dziennik Franciszki Krasińskiej. Autor poddaje ocenierożnego rodzaju fałszywe treści, którym zawierzali również niekiedy historycy iliteraturoznawcy. W rozdziale Magnat spalony za przejście najudaizm, o którym wiadomojedynie z tekstu J.J. Kraszewskiego, przytaczaanegdotę o Czesławie Miłoszu, który na spotkaniu noblistów w Wilnie powiedział,że grób „tego męczennika wiary był otoczony czcią przez wileńskich Żydów” zaczasów szkolnych Poety, gdy nie miał jeszcze prawdziwej wiedzy. Zdaniem Miłoszafakt ten mógłby posłużyć „za przykład deformacji umysłu przez wychowanie wduchu nacjonalistycznym, z czego musiałem później sam wyzwalać się z trudem”[1]. Brak potwierdzeńw źródłach historycznych nie przeszkadzał jednak powielać takie wiadomości,jako rzeczywiste. Profesor Tazbir demaskuje tego typu falsyfikaty przytaczając teksty,na bazie, których owe oszustwa się powstały rozgłos i wiarę.

Wdrugiej części Autor zajmuje się badaczami polskiej kultury i obyczajów. Dokonujeanalizy dorobku badawczego Jędrzeja Kitowicza, Władysława Łozińskiego,Aleksandra Brücknera, Jana Stanisława Bystronia czy Stanisława Wasylewskiego. Podanalizę poddaje ich warsztat badawczy, powstałe książki cieszące się uznaniemrzeszy czytelników, opublikowane recenzje. Docenia dzieła w pełni oryginalnetak jak Opis obyczajów Jędrzeja Kitowicza,który nie ma odpowiednika w całej współczesnej mu literaturze europejskiej[2].Zajmuje się również powieściami historycznymi.

W trzeciejczęści prof. Janusz Tazbir dokonuje analizy swoich ulubionych lektur, pośródktórych znalazły się takie dzieła jak: Rękopisznaleziony w Saragossie Jana Potockiego, twórczość HenrykaRzewuskiego, Kollokacja JózefaKorzeniowskiego, Trylogia i Rodzina Połanieckich HenrykaSienkiewicza, Dzienniki MariiDąbrowskiej. Te ostatnie są zdaniem Autora cennym świadectwem przemiankulturowych ówczesnego stulecia. Z kolei o Henryku Sienkiewiczu dowiedzieć się można,że wykazywał skłonności do małych dziewczynek[3]i dlaczego w Trylogii nie są wymienieni Rosjanie, Moskale lub Kacapy[4].

Książkaimponująca, którą czyta się właściwie jednym tchem. Profesor Janusz Tazbir potrafi,bowiem pisać w sposób gawędziarski i w świetnym stylu bez naukowego nadęcia. Wewspaniały sposób dowodzi po raz kolejny, że jest niesamowitym erudytą. Każdyrozdział został opatrzony solidną dawką przypisów. W pozycji odnaleźć można mnóstwocytatów, fragmentów omawianych dzieł, odwołań do poetów i pisarzy orazpublicystów. Warto również wspomnieć, że książka została wydana w solidnejoprawie graficznej i dodatkowym indeksem osób. Brak jedynie zestawienia bibliograficznego.Barwna książka z pewnością zasługująca na uwagę, wyśmienita lektura.

[1] J.Tazbir, Od sasa do lasa, Warszawa2011, s. 163.

[2] Tamże,s. 272.

[3] Tamże,s. 453.

[4] Tamże,s. 447. Kacap – nacechowana negatywnie albo humorystycznie nazwa Rosjanina,Moskala.

Janusz Tazbir, Od Sasa do Lasa, wydawnictwo ISKRY, listopad 2011, wydanie pierwsze, oprawa twarda z obwolutą, stron 500.

Sheila Ellison, 365 zabaw dla bystrych brzdąców.

2012-01-04T23:11:00.003+01:00

Komu po domu biegają małe brzdące,które są ciekawskie, wszędzie wejdą i mają nieskończoną ilość pomysłów naminutę do zrealizowania, niekoniecznie dobrze wykonanych, komu dzieci szybkosię nudzą zabawą – temu polecam książkę amerykańskiej specjalistki odwychowywania dzieci Sheili Ellison. Książeczka jest swoistym poradnikiem dlarodziców dzieci powyżej szesnastego miesiąca życia, w której zawarte zostałyrady i pomysły kreatywnych zabaw z maluchem. Poradnik ów podzielony jest napięć części - "Codzienne życie", "Czas zabawy", "Pozadomem", "Czas dla rodziny" oraz "Rozwój i nauka". Są to porady łatwe i użyteczne pomagającerodzicowi kontrolować własny zakres cierpliwości dla wyczynów malucha orazuczące jak przez zabawę nauczyć dziecko prostych, codziennych czynności takichjak sprzątanie, ubieranie, jedzenie, dobre maniery, pora snu. W książce znaleźćrównież można liczne propozycje zabaw ruchowych, z piłką, na podłodze. Sąrównież zabawy z gatunku artystycznych jak tropy z mąki, obrazki na folii,ozdabianie ceramiki; z zakresu świata muzyki jak taniec ze wstążkami, kuchennaorkiestra. Całkiem dobry jest pomysł domowego teatrzyku, zabawy w przebieranki,obserwacja Księżyca. Można też na prosty sposób pobawić się w sklep lub zrobić pieczątkiz ziemniaków. W takie zabawy chyba wszyscy sami się kiedyś bawili. Po za tymAutorka udziela również takich porad jak usunąć ślady kredki ze ścian, jakzając malucha w podróży.

Na jednej stronie mamy jeden typzabawy, który jest opisany krótko, często z wypunktowanymi wytycznymi oraz ilustrowanebrulionowymi rysunkami. Książka zawiera wskazówki dla rodziców, jak zachęcić dzieckodo aktywności fizycznej, jak stymulować jego wyobraźnię, samodzielność, kreatywność,jak w sposób twórczy przekazać maluchowi wiedzę, jak rozwinąć w nim zamiłowaniedo sztuki. To również książka, która pokazuje jak w prosty i przemiły sposób możnabawić się z dzieckiem, nie obdarowując go kolejną drogą zabawką.

Sheila Ellison , 365 zabaw dla bystrych brzdąców od szesnastego miesiąca życia do lat czterech, tłumaczenie: Anna Kłosiewicz, wydawnictwo WAB, listopad 2010, stron 416.

Za książkę dziękuję

Magdalena Zawadzka, Gustaw i Ja.

2012-01-02T23:00:00.000+01:00

Zawszeuważałam małżeństwo Holoubków za udane. Nie wiem, czemu, ale gdy tylko wmediach widziałam ich razem emanowało od tej pary dużo dobrych emocji.Podziwiałam ich aktorskie popisy i niezapomniane role, jakie wykreowali nascenie teatralnej i filmowej. Z wielkim, więc zainteresowaniem i jak się okazałoprzyjemnością przeczytałam książkę Magdaleny Zawadzkiej Gustaw i Ja, która powstała pod opieką literacką Zofii Turowskiej.

Słynna Aktorkaopowiada o wspólnym życiu z Gustawem Holoubkiem na tle zmieniającej się Polski. Czytelnikpoznaje historię ich znajomości, małżeństwa, wspólnego życia i pracy. Wiele turównież anegdot i mądrych cytatów. Książka została napisana w swoistym dlaMagdaleny Zawadzkiej osobistym i subtelnym stylu. Aktorka nikogo nie raniwspomnieniami, nie pisze o wcześniejszych związkach, omija raczej to, co złe imało wartościowe, mimochodem wspomina o zawiści i nielojalności ludzi wobecniej i męża. O Gucieńku opowiada z wielkim uczuciem. Sama przez męża byłanazywana Magusią. Pokazuje czytelnikowi domowy wizerunek znanego Aktora, jegohumor, stoicyzm oraz podobne do jej cech charakteru pogodę ducha i swoisteroztargnienie, które przejawiało się często (np. zapomnieli zapakować walizki zulicy do samochodu wyjeżdżając na wakacje; przecedzali rosół bez podstawieniagarnka; Gustaw wrócił raz z teatru w kurtce Jana Kociniaka i nie zauważyłnawet, że jest dla niego zza mała). Magdalena Zawadzka opowiada o pracy u bokumęża, kreowanych rolach, przywiązaniu do klasyki, pasjach, podróżach, modzie inarodzeniu syna Jasia. Zaskoczyło mnie zupełnie, że Aktorka nauczyła się samarobić na drutach, a jej mąż fascynował się sportem i kartami. Holoubek niepastował jednak butów i całkowicie zostawiał żonę kwestię remontów wmieszkaniu. Przedstawia funkcje męża i jego rolę w Sejmie. Autorka wspominarównież przyjaciół, miejsca, w jakich lubili odpoczywać i bywać. Gustaw Holoubekczęsto spotykał się z Tadeuszem Konwickim przy stoliku w kawiarni Blike. Dochodziw końcu do spraw trudnych - choroby męża i jego śmierci.

Gustawi Ja to książka pełna wspomnień napisanychprzez kochającą żonę o kochającym, acz już nieżyjącym mężu. Znalazłam w niejciepło, szacunek, radość, dużą dawkę optymizmu i pozytywnej energii, a przedewszystkim prawdziwej, nienawistnej, niekłamanej i spełnionej miłości. Wewspomnieniach żony, Gustaw Holoubek jawi nam się, jako człowiek pełen mądrościżyciowych, ale niepopisujący się swoją erudycją i inteligencją. Potrafił niesamowicie trafnie spuentowaćanegdotę. Po za tym Magdalena Zawadzka pisze bez żadnego „nadęcia”, ale zserca. Książka została wydana we wspaniałej oprawie graficznej. Czytelnikznajdzie w pozycji mnóstwo zdjęć zarówno znanych jak i nigdzie dotądniepublikowanych. Uważam, że to wspaniała lektura i bardzo się cieszę, żeAktorska zdecydowała się ją napisać.

Magdalena Zawadzka, Gustaw i Ja, wydawnictwo MARGINESY, opieka literacka Zofia Turowska, oprawa twarda, Warszawa 2011, stron 368.

Na koniec roku.

2011-12-31T16:29:00.003+01:00

Nie liczyłamksiążek, ile przeczytałam w ciągu minionego roku, bo zwyczajnie nie mam na toczasu. Po przejrzeniu wpisów jestem jednak zadowolona, że lektury, jakiedobierałam w większości stoją na wysokim poziomie. Jest wśród nich wielepowieści, biografii, poezji i literatury dziecięcej. Jest również wiele książekz zakresu historii i mało jednak ze sztuki, co jednak nie jest zadowalające.Wiele też przeczytałam romansideł, a literatura lekka dobierana z wyboru była podyktowanaodmiennym moim stanem. Smutno mi się jednak zrobiło, bo właściwie w ciągucałego roku nie przeczytałam żadnego reportażu, a przecież ten gatunekliteracki bardzo lubię. To chciałabym zmienić. Wiele jest książek recenzowanych z racji egzemplarzy recenzenckich.

Chciałabym na koniec zwrócićuwagę na parę dobrych pozycji:

1. Biografie.

Hamlet w stanie spoczynku

Miłosz. Biografia.

Broniewski. Miłość, wódka, polityka

Cioran, Eliade, Ionesco. O zapominaniu faszyzmu.

2. Powieści.
Malina

Noc i dzień.

Milczący zamek

Ostatni kabriolet

3. Poezja.

Pies w tunelu

Utwory rozproszone (Rekonesans)

Gorzkie żale

Wiersze wszystkie

4. Historia.
Między wojną a dyplomacją. Ferdynand Katolicki i polityka zagraniczna Hiszpanii w latach 1492-1516.

5. Felietony i eseje.
Pustelnik z Krakowskiego Przedmieścia.

Jak Zmieniałam Zdanie. Eseje Okolicznościowe.

6. Literatura dziecięca.

Powiastki Beatrix Potter

Życzę Wam mile spędzonej nocy i wszystkiego dobrego

w Nowym Roku w życiu osobistym jak i zawodowym.

Czesław Miłosz, Wiersze wszystkie.

2011-12-30T14:03:00.001+01:00

Kończy się Rok Miłosza. Na sam koniec wniedługim poście chciałabym Wam zaproponować wiersze Noblisty, które zostaływydane przez wydawnictwo Znak w grubym tomiszczu. Wiersze wszystkie pozwalaj bliżej poznać Miłosza, prześledzić ewolucjęjego twórczości na przestrzeni lat.

Dar[1]

Dzień taki szczęśliwy,
Mgła opadła wcześnie, pracowałem w ogrodzie.
Kolibry przystawały nad kwiatem kaprifolium.
Nie było na ziemi rzeczy, którą chciałbym mieć.
Nie znałem nikogo, komu warto byłoby zazdrościć.
Co przydarzyło się złego zapomniałem.
Nie wstydziłem się myśleć, że byłem, kim jestem.
Nie czułem w ciele żadnego bólu.
Prostując się, widziałem niebieskie morze i żagle.

Są to utwory, które znalazły się wcześniejw książkach lub były publikowane w czasopismach. To książka, w której zebrany zostałcały praktycznie dorobek poetycki Miłosza. Są to wiersze, które opowiadają oludzkim losie, oddają gorzką prawdę, o tym co nas spotyka. To również opowieścio przemijaniu, czasie, ludziach, świadomości, tożsamości, religii, sztuce,poezji, życiu. Warto czytać poezję.

TAK MAŁO[2]

Tak mało powiedziałem.

Krótkie dni.

Krótkie noce.

Krótkie lata.

Tak mało powiedziałem.

Nie zdążyłem.

Serce moje zmęczyłosię

Zachwytem,

Rozpaczą,

Gorliwością,

Nadzieją.

Paszczalewiatana

Zamyka się wemnie.

Nagi leżałem nabrzegach

Bezludnych wysp.

Porwał mnie wotchłań ze sobą

Biały wielorybświata.

I teraz niewiem,

Co byłoprawdziwe.

[1]Cz. Miłosz, Wiersze wszystkie, Kraków 2011, s..630.

[2] Tamże, s. 627.

Czesław Miłosz, Wiersze wszystkie, wydawnictwo Znak, maj 2011, oprawa twarda, stron 1408.

Gabriel García Márquez, Nie wygłoszę tu mowy.

2011-12-28T17:38:00.001+01:00

Nie wygłoszę tu mowy to zbiór przemówprzygotowanych z racji różnych uroczystości przez Gabriela García Márqueza. Począwszyod 1944 roku aż po rok 2007. Książkę otwiera mowa napisana przez kolumbijskiego pisarzaw wieku zaledwie siedemnastu lat na pożegnanie kolegów szkolnych ze starszegorocznika. Mimo napisania, a następnie wygłoszenie wielu rozpraw w swoim życiu,Autor nie przepadał zbytnio za tym zajęciem. Sam o sobie w przemowiezatytułowanej Jak zacząłem pisać zroku 1970 mówił, że został pisarzem w taki sam sposób, w jaki znalazł się niejednokrotniena podium – z musu[1].Pisze również, że zawód pisarza jest byćmoże jedynym, który wykonuje się coraz trudniej w miarę jego praktykowania[2]. Mowy wygłaszane były w Kolumbii,na Kubie, w Szwecji, Meksyku, Wenezueli, Panamie, Stanach Zjednoczonych i weFrancji.

Pisarz porusza w nich tematy dotyczące kultury,polityki, języka, historii krajów Ameryki Łacińskiej, której sprawami żarliwiesię interesował i szeroko promował. Niejednokrotnie, bowiem wymienia to, cognębi kraje tego rejonu jak nielegalny handel bronią i narkotykami, gangi, emigracja,powszechna bieda, liczne wyniszczające wojny. Zwraca uwagę na dorobek kulturalny i naukowy. Odnaleźć można przemowę wygłoszoną z okazji przyznaniaLiterackiej Nagrody Nobla, akt inauguracji siedziby Fundacji Nowego KinaLatynoamerykańskiego, wernisaż wystawy Figurai fabuła – 75 lat malarstwa w Ameryce Łacińskiej, 1914 – 1989, z okazji siedemdziesiątychurodzin Alvaro Mutisa, będącego pierwszym krytykiem twórczości Márqueza, mowę inauguracyjnąSeminarium Ameryka Łacińska i Karaiby wobliczu nowego tysiąclecia czy na spotkaniu roboczym Grupy z Contadory natemat Czy istnieje Ameryka Łacińska? Zwracarównież uwagę na wyścig zbrojeń i zagrożenia płynące z istnienia broninuklearnej. Niejednokrotnie podkreśla, że historia Ameryki Łacińskiej jestniezrozumiała przez mieszkańców Stanów Zjednoczonych i europejczyków, co zkolei staje się przyczyna odizolowania i pogłębienia istniejącego dystansukulturowego między rejonami. Zwraca również uwagę na siły zbrojne i pojeciewładzy. Pełną emocji przemowę napisał Noblista na pożegnanie JuliaCortázara. Zajmuje się też edukacją w rozprawach na temat dziennikarstwa orazjęzyka hiszpańskiego. Nawołuje do uproszczenia zasad ortografii, czym wzbudzadyskusję na I Międzynarodowym Kongresie Języka Hiszpańskiego. Książkę zamykamowa powstała z okazji milionowego egzemplarza Stu lat samotności.

Zbiór Nie wygłoszę tu mowy pokazuje, że ten gatunek literacki był równieżważny w twórczości Gabriela García Márqueza. Noblista porusza wiele ważnychtematów dotyczących krajów Ameryki Łacińskiej. Korzystając ze swojejpopularności dokonuje promocji jej dorobku i zadaje pytania, na które niezawsze można znaleźć odpowiedź. Dzięki książce bliżej możemy poznać poglądykolumbijskiego pisarza. Moim zdaniem to dobra lektura.

[1] G.G.Márquez, Nie wygłoszę tu mowy,Warszawa 2011, s. 9.

[2] Tamże,s.10.

Gabriel García Márquez, Nie wygłoszę tu mowy, przeł. Weronika Igans-Madej, wydawnictwo MUZA, listopad 2011, seria: Márquez, oprawa twarda, stron 128.

Zbigniew Herbert, Fra Angelico: Męczeństwo świętych Kosmy i Damiana.

2011-12-27T23:06:00.000+01:00

Fra Angelico (1395- 1455), Męczeństwo świętych Kosmy i Damiana (1438-1440)

Zbigniew Herbert
Fra Angelico: Męczeństwo świętych Kosmy i Damiana

L e w a s t r o n a o b r a z u

Na lewo gesty faryzejskie
fałszywie ułożone twarze
we fałdach tysiąc wątpliwości
a w szparach oczu twarda pewność

Kapłani zwalonych ołtarzy
żołnierze krzywej przysięgi
oparci plecami o miasto
patrzą spokojnie na męczeństwo

Surowy błękit blask na hełmach
a w rękach łuki ostre włócznie
kaleczą nieba lewy bok

kamień na kamieniu
murów gruby grzebień
w kamiennych strzelnicach
wypalone niebo

wieża samotna jak maszt
wieża głęboka jak stłumiony krzyk
podnoszą głowy długowłosych proroków
na głębokich cynowych misach

To jest miasto
i kamienni ludzie
i to jest lewa strona obrazu
i świata

T ł o

Wzgórza – ziemia wzruszona, podłużne westchnienie obłoków
niebo otwarte na błękit, błękit o barwie podróżnej
i jeszcze pięć topoli, pięć wyprężonych topoli
pięciu aniołów –
Za późno.

P r a w a s t r o n a o b r a z u

Dałeś nam słowa
czułe ręce

zioła na rany
i konanie

i szum aniołów

A teraz cisza
świsty miecza

I pot śmiertelny
i czekanie
na kamień z dawidowej procy
Tylko powietrze ścięte płacze
tylko horyzont ścięty drży
Za duży rozmach –

Trawa jest lepsza od ludzi
pogłębia oliwną zieleń
głowa na chwilę utonie
potem wypłynie czysta
bez rosy ludzkiego strachu.

Zbigniew Herbert, Utwory rozproszone (Rekonesans), wybór i oprac. edytorskieRyszard Krynicki, Wydawnictwo a5, Kraków 2011, s.26-28.

Alexander McCall Smith, Świat według Bertiego.

2011-12-25T18:32:00.002+01:00

Ja tak od przypadku do przypadku. Czytałam drugitom z pominięciem pierwszego, teraz przyszedł czas na tom czwarty z pominięciemtrzeciego. Tym razem głównym bohaterem został sześcioletni chłopiec Bertieoczywiście mieszkaniec kamienicy podnumerem 44 na Scotland Street w Edynburgu. Mimo, że to jeszcze dziecko, jego świat nie wygląda tak jakby on sam chciał.Czas ma wypełniony w nadzwyczajny sposób poprzez szkołę, naukę języków obcych,treningi jogi, spotkania z psychoterapeutą. Chłopiec zdaje sobie równieżsprawę, że słodycze są niezdrowe, a posiadanie zwierząt w domu zbytniebezpieczne. W dodatku nie powinien utrzymywać kontaktów towarzyskich z tymi,co chciałby, ale z tymi, z którymi wypada się przyjaźnić. Filozofię takiegowychowania wyznaje despotyczna matka Bertiego – Irene Pollock. Jej mąż Stuartto ciekawe indywiduum i zastanawiające jest jak tych dwoje połączyło się wparę.

Sprawa życia Bertiego nie jest jednak jedynymtematem poruszonym w powieści. Na kartach książki spotkamy opowieści o Pat,właścicielu galerii sztuki Matthew, malarzu Angusie, Antonii, Lou oraz Brusie, którzy są lub bylisąsiadami rodziny Pollocków. Autor świetnie rysuje ich codzienne perypetie i rozterkiżyciowe. Każdy z bohaterów to zupełnie odmienny typ pod względem osobowości icharakteru. W każdym bądź razie można tu znaleźć wiele emocji, które targajązwykłymi ludźmi. Warto wspomnieć, że mowa jest również o polakachemigrantach. Autor zresztą znakomiciezarysowuje zarówno życie codzienne jak i tło polityczne.

Powieść wskutek tego, że była drukowana w prasie w odcinkach, zostałapodzielona na małe dowcipnie zatytułowane rozdziały, które uzupełnione zostały ciekawymiilustracjami. Książka oczywiście będzie miała swoją kontynuację. Przyjemnalektura.

A na koniec krótki cytat na temat książek[1]:

Domenica nalała sonie następną filiżankę kawy i ciągnęła w myślach dalszedywagacje na temat rzeczy posiadanych, lecz nigdy nieużywanych. Książekkupionych, a nieprzeczytanych. Istnieją zapewne ludzie, którzy z należytąatencją czytają każdą kupioną przez siebie książkę i dopiero wtedy odstawiają jąna półkę. Wiele jednak książek styka się ze swymi właścicielami tylko wtedy,gdy ci wstawiają je na regał. Nigdy więcej nie biorą ich do ręki.

Czyż nie jest to prawdą?

[1] AlexanderMcCall Smith, Świat według Bertiego,Warszawa 2011, s. 178.

Alexander McCall Smith, Świat według Bertiego, wydawnictwo MUZA, seria: 44 Scotland Street, oprawa miękka, listopad 2011, stron 344.

strona Autora

Świątecznie.

2011-12-23T23:00:00.002+01:00

Gerard van Honthorst

Adoration of the Shepherds 1622, Wallraf-Richartz-Museum

Wtedy jest Boże Narodzenie

Zawsze, ilekroć uśmiechasz się do swojego brata 
i wyciągasz do niego ręce, 
jest Boże Narodzenie.

Zawsze, kiedy milkniesz, aby wysłuchać, 
jest Boże Narodzenie.

Zawsze, kiedy rezygnujesz z zasad, 
które jak żelazna obręcz uciskają ludzi
w ich samotności, 
jest Boże Narodzenie.

Zawsze, kiedy dajesz odrobinę nadziei "więźniom", 
tym, którzy są przytłoczeni ciężarem fizycznego,
moralnego i duchowego ubóstwa, 
jest Boże Narodzenie.

Zawsze, kiedy rozpoznajesz w pokorze,
jak bardzo znikome są twoje możliwości
i jak wielka jest twoja słabość, 
jest Boże Narodzenie.

Zawsze, ilekroć pozwolisz by Bóg
pokochał innych przez ciebie,

Zawsze wtedy, 
jest Boże Narodzenie.

 Matka Teresa z Kalkuty

Życzę Wam ciepłych, spokojnych i rodzinnych Świąt Bożego Narodzenia.

Jakub Grimm, Wilhelm Grimm, Baśnie.

2011-12-19T14:04:00.001+01:00

Kto jeszcze nie ma pomysłu na świątecznyprezent dla dziecka, a szuka książki i w dodatku klasyki to niezwłocznieproponuje zaopatrzenie się w nowe wydanie Baśni Braci Grimm, które ukazało sięnakładem wydawnictwa Skrzat. Bracia Grimm nie są oczywiście Autorami baśni.Dokonali jedynie spisania i opracowania opowieści, jakie wówczas krążyły. Wpozycji wydanej w znakomitej oprawie graficznej, w twardej okładce ikreskowymi, acz subtelnymi ilustracjami Suren Vardanian, znalazły się znane nambaśnie: Kopciuszek, Zdarte pantofelki,Szczęśliwy Jaś, Jaś i Małgosia, Paluszek, Biedny i bogaty, Bajka o złotymptaku, Czerwony Kapturek, Dwaj bracia, niedźwiedzia Skóra, Królewna Śnieżka,Biały wąż, Gęsiarka u studni, Stoliczki, nakryj się, Śpiąca królewna, Żabi król.To jedynie niewielka część dorobku baśni, jaki po sobie pozostawili BraciaGrimm. Mimo, że spisane w XIX wieku z przeznaczeniem jedynie dla dorosłegoczytelnika, są to utwory szczególne, bo ponadczasowe i z wartościowymiprzesłaniami, które pragniemy zaszczepić dzieciom. Baśnie inspirują, pobudzają wyobraźnię, budzą emocje. Warto!

Jakub Grimm, Wilhelm Grimm, Baśnie, wydawnictwo Skrzat, ilustrator Suren Vardanian, Seria wydawnicza: Klasyka z feniksem, kategoria wiekowa: 7+, stron 208.

Włodzimierz Zaczek, Ocalony.

2011-12-18T20:51:00.001+01:00

Czy wierzycie w Anioły, a konkretnietego osobistego Anioła Stróża? Ja odpowiadam na to pytanie twierdząco i nietrzeba mnie do ich istnienia i pomocy przekonywać. Ocalony to właśnie taka powieść dla niedowiarków.

Pewien pisarz otrzymał niebanalnezlecenie od sędziwego pana. Został wynajęty, aby spisać opowieść, która możebyć opublikowana nie wcześniej jak dopiero po śmieci staruszka. Przeprowadzonerozmowy nie mogą być również nagrywane. Zaintrygowany pisarz godzi się nawarunki i kolejne dni spędza w towarzystwie zleceniodawcy w urokliwej okolicy.Starszy pan w ciekawy sposób opowiada swoje losy począwszy od dzieciństwa. Napoczątku historia wydaje się niczym nie różnić od życia tych osób, które przeżyływojnę, łagier, niebezpieczeństwa i trudy dnia codziennego, emigrację, miłość. Zczasem jednak okazuje się, że w życiu starszego pana przewija się tajemniczapostać, która zawsze pojawiała się przed grożącym bohaterowi opowieściniebezpieczeństwem.

To nie jest opowieść ani zbyt zawiła aniwysokich lotów. Styl jest prosty, a opowieść staruszka mimo makabrycznychprzeżyć nie emanuje emocjami. To dobry pomysł na książkę, ale w tym przypadkusam pomysł okazał się niewystarczający. Dobrze i dość ciekawie opisane wydająsię jedynie losy przedwojenne. Potem wszystko jest zbyt skumulowane i przyciężkie.Intencją Autora było zapewne zainteresowanie czytelnika opatrznością Bożą iwiarą w Anioły. W powieści przedobrzonazostała sprawa cudów. Interesująca i bardziej realistyczna jednak opowieśćmłodej wnuczki zleceniodawcy, z którą pisarz spotyka się po upływie dwóch lat isłucha jej historii. Mówi się, że co za dużo to nie zdrowo. W przypadku tej książkijest to niestety prawda.

Włodzimierz Zaczek, Ocalony, wydawnictwo Bernardinum, wydanie 2011, oprawa miękka, stron 216.

Katarzyna Zychla, Przygody Maksa.

2011-12-16T21:37:00.002+01:00

Nowa seria książeczek dla dzieci, którązapoczątkowała książeczka Przygody Maksa przeznaczonajest już dla dwulatków. Na książeczkę złożyły się trzy proste opowieści o kłopotachprzemiłego małego hipopotama Maksa. Tak jak każde małe dziecko jest ciekawywszystkiego i dużo eksperymentuje w swoich odkryciach. Interesuje się małymzwierzątkiem, kocha swojego pluszowego konika Foksa, uczy się liczyć do trzech,uwielbia słodkie łakocie i lubi smacznie spać nie będąc nękanym przez okropnie bzyczącemuchy. W poznawaniu nowego pomaga hipopotamowi jego mama, która wie, żetajemniczy gość na pewno nie powinien mieszkać w domu, zna przyczyny chorobyswojego synka i ma patent na to, jak pozbyć się uporczywej muchy z pokoju.

To krótkie historyjki zarówno dla małychjak i nieco większych dzieci potrafiących już samodzielnie czytać. Tekstznakomicie uzupełniają „kredkowe” i ujętewe wspaniałych kolorach ilustracje Agnieszki Filipowskiej. Warto nadmienić, żejuż niebawem w serii Świat Maksaukażą się Maks i przyjaciele oraz Maks poznaje świat. Bardzo ciekawapropozycja dla najmłodszych.

Katarzyna Zychla, Przygody Maksa, wydawnictwo Skrzat, ilustracje: Agnieszka Filipowska, seria: Świat Maksa, kategoria wiekowa 2-5, oprawa miękka szyta, stron 28.

Jakub Petri, Estetyczne aspekty japońskiej przestrzeni miejskiej.

2011-12-13T21:42:00.003+01:00

Nie bezprzyczyny książka Estetyczneaspekty japońskiej przestrzeni miejskiej JakubaPetri uzyskała Nagrodę im. Stefana Morawskiego[1].Autor poruszył w niej, bowiem temat przestrzeni miejskiej znacznie różniący sięod tych dobrze nam znanych i często oglądanych podczas europejskich wojaży. Niekażdy z nas ma, bowiem możliwość wybrać się na drugą stronę globu do Japonii.

Autor wprowadza czytelnika w temat rozwijając jużna samym początku pojęcia przestrzeni i estetyki. Porównuje przy tym tożsamość kulturową,osobową i estetyczną sztuki europejskiej ze sztuką dalekowschodnią. DlaEuropejczyków sztuka ma „coś” reprezentować i „o czymś” mówić. Jest bardziejzamknięta, a z kolei japońska tradycja wydaje się być bardziej otwarta. Nie matu tylko oceny z zewnątrz, ale również dokonuje się próby odnajdywania siebie wcałości. Przykładem może być tu sztuka układania kwiatów ikebana czysztuka parzenia herbaty[2].Autor tłumaczy czytelnikowi charakter doświadczenia zewnętrznego biorąc poduwagę filozofów i badaczy zarówno europejskich oraz amerykańskich jak i dalekowschodnich.Wszystkie owe teorie przenosi na grunt przestrzeni. Ukazuje japońską koncepcjęprzestrzeni opartej na pojęciu „pustki”, która znajduje odzwierciedlenie wplanowaniu przestrzennym i architekturze. Ukazuje przestrzeń miejską trzechjapońskich stolic: Nara, Kioto i Tokio[3].Przedstawia różnice pomiędzy japońską a zachodnia przestrzenią miejską. Zwracarównież uwagę na rolę przyrody w planowaniu rozbudowy miasta.

Oprócz ciekawego tekstu czytelnik ma możliwość rozwinięciaswojej wiedzy w podjętym temacie również dzięki rozbudowanym przypisom. Do książkidołączony również został wykaz bibliograficzny, indeks nazwisk orazreprezentatywne fotografie. Książkę czyta się dobrze, ponieważ tekst pozbawionyjest zbyt wyszukanego naukowego języka. Można w nim za to znaleźć wieleodniesień do znanych wszystkim filozofów (między innymi Platona, Kanta,Zygmunta Baumana, Husserla). Polecam ją szczególnie tym, którzy interesują się architekturąoraz kulturą Japonii.

[1]NAGRODA im. STEFANA MORAWSKIEGOufundowana podczas I Ogólnopolskiego Kongresu Estetycznego - wrzesień 2006

[2] Jakub Petri, Estetyczneaspekty japońskiej przestrzeni miejskiej, Kraków 2011, s. 32.

[3] Tamże, s. 76 in.

Jakub Petri, Estetyczne aspekty japońskiej przestrzeni miejskiej, Wydawnictwo Universitas, okładka miękka ze skrzydełkami, wydanie 2011, stron 146 + 26 il.

Judith Lennox, Florenckie lato.

2011-12-12T17:11:00.000+01:00

Florenckie lato to powieśćwielowątkowa, pełna dramatycznych losów bohaterów, dokonywanych przez nichwyborów, która z pewnością może pobudzić czytelnika do refleksji. To równieżpowieść o miłości i zdradzie, obraz człowieka pogoni za szczęściem.

Akcja powieści dzieje się naprzestrzeni czasu począwszy od lat. 30. do lat 50. XX wieku. W roku 1933siostry Tessa i Freddie Nicholson spędzają lato wraz z matką nieopodalFlorencji. Wyśmienicie bawią się w towarzystwie rodzeństwa Zanetti – Guido,Sandro i Faustiny. Błogość wakacji zapamiętają obie siostry, ale dla 17-letniejTessy będą one szczególne. Po raz pierwszy dziewczyna zakochała się miłościąodwzajemnioną w Guido. Znajomość jednak szybko urywa się, gdy Tessa i Freddiewyjeżdżają do Anglii. Po upływie lat Tessa już nie jest tym samymdziewczątkiem. To niezależna kobieta, modelka, przedmiotowo traktująca mężczyzni mająca wielu kochanków. Nie wierzy ani w miłość ani w małżeństwo. To jednaksię zmienia, gdy poznaje kolejnego, co prawda żonatego, acz fascynującegomężczyznę, pisarza Milo Rycrofta. Romans z żonatym mężczyzną nie będzie miałhappy endu i doprowadzi do tragicznych skutków, które będą miały wpływ nadalsze życie nie tylko Tessy, która wyjedzie do Włoch, ale i jej już dorosłej siostryFreddie oraz żony Milo, Rebeki. Kobiety będą poszukiwać nowego życia,wybaczenia, rozgrzeszenia, naprawienia błędów, bezpieczeństwa, szczęścia.Wybuch wojny potęguje jeszcze bardziej owe pragnienia.

Florenckie lato to powieść, opowiadającao przeplatających się losach trzech kobiet. Autorka czyni to w sposób prosty, surowyi zimny, bez nadmiernych słów wyciskających łzy. W życiu bohaterek biorąc pod uwagęczasy, w jakich żyją nie ma dla nich miejsca. Dobrze odtworzone zostało tłospołeczno – obyczajowe oraz historyczne. Restauracje, dancingi, konwenanse,bombardowanie Londynu, okres władzy Mussoliniego we Włoszech. To również opowieśćo ludzkiej tragedii, cierpieniu duszy, rozpaczy, miłosnych rozczarowaniach,zdradach, ale i nadziei na polepszenie losu. Książka z pewnością może spodobać siępotencjalnemu czytelnikowi, który gustuje w dobrych powieściach obyczajowych.

Judith Lennox, Florenckie lato, wydawnictwo Prószyński i S-ka, tłumaczenie: Bożena Kucharuk, oprawa miękka, stron 592.

Post rocznicowy.

2011-12-08T21:53:00.001+01:00

Zapomniałam...
3 grudnia blogowi stuknęło 3 lata.
Ale ten czas biegnie...

Dziękuję Wam za życzliwość i komentarze, a wszystkich odwiedzających pozdrawiam serdecznie.

Zbigniew Herbert, Utwory rozproszone ( Rekonesans).

2011-12-08T21:52:00.000+01:00

W twórczościZbigniewa Herberta nie tak zupełnie dawno temu odnalazłam siebie. Przyciągnęłamnie nie tylko jego miłość do sztuki, o której potrafił pisać niebanalnie, alerównież magia tkwiąca w jego wierszach. Po raz kolejny na rynku księgarskim pojawiłasię książka, która jak najbardziej zasługuje na zainteresowanie czytelnikakochającego twórczość Herberta. Na Utwory rozproszone (Rekonesans)złożyły się w dużej mierze utwory wcześniej niepublikowane, a odnalezione wArchiwum Zbigniewa Herberta i odczytane z brulionów przez Ryszarda Krynickiego.Jak opowiada wydawca nie było to łatwe, ponieważ Herbert pisał drobnym pismem inajczęściej ołówkiem.

Muzyka renesansowa

Anioł grający na lutni ma skłonność do madrygałów

płaszcz zarzucił na głowę w powietrzu zawiesił pięty

„Leć na deszczową Wenus” śpiewa jak wniebowzięty

i patrzy z wielką lubością na Ziemię ciepłą jak jabłko

Grający na portatywie anioł ma wąskie usta

zaciska palce surowe i gasi piszczałek radość

to jest prawdziwy anioł bardzo wysoki i blady

ptak który mieszka tylko w niebieskich drzewach i pustkach

Zamknął ich w pięciolinii mistrz dobry Orlando di Lasso

Wypuść Orlando anioły daj temu z lutnią daj za to

że kocha ziemię – dziewczynę drugiemu eter i światło

mistrzśmieje się chwilę serdecznie i żart ten nazywa kontrapunkt[1]

Do tej pory niektórez zamieszczonych w książce utworów pozostawały w maszynopisach, choć były przygotowaneprzez Herberta do druku. Podtytuł Rekonesans wskazuje, że nie są to wszystkiewiersze rozproszone Herberta, a tylko wybór osobisty wydawcy. Sąwśród nich zarówno wiersze jak i krótkie utwory pisane prozą, które powstały naprzestrzeni lat począwszy od końca lat czterdziestych.

Pudełko

Ścianyzbiegały się nieskończenie. Szła od nich cisza zenitalna. Okruch pyłu rozbłysnąłw szparze czerwienią jak planeta. Dopiero przelot obłoku oszałamiający woniąsiarki uprzytomnił mi, gdzie jesteśmy. Cały nasz wszechświat zamknięty jest wpudełku od zapałek.[2]

Utwory ułożone zostały w kolejnościchronologicznej, według notatek poety, w których często rękopisy opatrywane sądatą a nawet niekiedy godzina powstania. Są tu utwory zarówno osobiste, zokresu młodzieńczego, jak i te dotyczące rozważań na tematy związane ze sztuką.Znalazły się pośród nich tłumaczenia z poezji angielskiej i amerykańskiej(m.in. Sylwii Plath, Dylana Thomasa). Są też wiersze z książeczek robionychprzez poetę własnoręcznie z czasów, gdy Herbert nie miał żadnych możliwościwydania książki w państwowym wydawnictwie. W książce mają swoje miejsce równieżtrzy teksty Herberta o poezji Przybosia oraz autokomentarze(Dlaczego klasycy, Dotknąć rzeczywistości).

Nikifor /fragm./

w blaszanym pogiętym pudełku

mieszkają okruchy tęczy

barwne kamyki

z których Pan Bóg

zrobił mozaikę ziemi

kawałek burzy

kawałek liścia

kawałek wody

pędzelkiem wyleniałym

jak mysi ogonek

dotyka się delikatnie

kamyków świata

przedtem

trzeba pędzel poruszyć

toznaczy poślinić[3]

Tom został bogato zaopatrzony w przypisyi objaśnienia, dzięki którym można się przykładowo dowiedzieć, kiedy byłpierwodruk danego wiersza lub czy wiersz był publikowany, kiedy i gdzie. Tekstydotąd niepublikowane zostały odczytane z rękopisów, których fotografie zostałydołączone do wydania.

Rozmowa

Gdzie spędziszwieczność?

Nie wiem. Może wpiasku mgławic.[4]

Jestem oczarowana twórczością Herberta ijuż nie ma dla mnie ratunku. Zapewne miłośnicy Herberta z pewnością sięgnąpo Utwory rozproszone i lektura zpewnością nie zawiedzie ich oczekiwań. POLECAM!

Malarstwo

Dlaczego smutnaterra sienna

to cień od drzewwysokich

lecz w niebie zato chłód się złamał

przez kaplakkarmin i cynober

wśród liniiwzgórz jak pośród westchnień

domki ze skórkipomarańczy

dla smutków idla szarych oczu

w puszystychcieniach kobalt tańczy[5]

[1] Zbigniew Herbert, Utwory rozproszone (Rekonesans), wybór i oprac. edytorskieRyszard Krynicki, Wydawnictwo a5, Kraków 2011, s.153.

[2] Tamże, s. 218.

[3] Tamże, s. 157.

[4] Tamże, s. 319.

[5] Tamże, s. 123.

Zbigniew Herbert, Utwory rozproszone ( Rekonesans), Wydawnictwo a5, wydanie 2011, opracowanie Ryszard Krynicki, oprawa twarda z obwolutą, stron 496.

Jacek Cygan, Cyferki.

2011-12-06T17:00:00.001+01:00

Cyferki autorstwa Jacka Cygana to przecudnej urody(jak to ja zawsze mowie w zachwycie) książeczka, która ukazała się nakładem wydawnictwaCzerwony Konik i skierowana jest do najmłodszej grupy wiekowej. Książka zostaławspaniale zilustrowana przez niezawodną w tej materii i licznie już obsypaną nagrodamiAleksandrę Woldańską - Płocińską. Nic w tym dziwnego, ponieważ ilustracje wtreści są proste, zrozumiałe, oszczędne w szafowaniu mocnych barw i zazwyczajznakomicie wpisują się w tekst. Tym razem jest to wiersz Jacka Cyganatraktujący o niesfornych cyferkach stojących w kolejce na poczcie. Cyferki stojąsobie grzecznie do czasu, gdy wpada Zero, dowodzące, że powinno być pierwsze.Jacek Cygan opowiada o kolejce z dowcipem i łatwym brzmieniem wpadającym szybkow ucho. Przy tym oczywiście w tym wszystkim są jakże ważne treści edukacyjne. Książeczkajak najbardziej spodoba się najmłodszym, a mocne kartonowe kartki przetrwająbardzo długo w ich rękach. Warto!

Jeden, dwa,trzy,

jeden, dwa,trzy,

Ja już umiemliczyć!

No a ty?

Jacek Cygan, Cyferki, Wydawnictwo Czerwony Konik, ilustrator: Aleksandra Woldańska-Płocińska, oprawa: książka kartonowa, kategoria wiekowa: 0+ , stron 20.

Władysław Semkowicz, Encyklopedia nauk pomocniczych historii.

2011-11-24T13:26:00.001+01:00

Encyklopedianauk pomocniczych historii autorstwa prof. Władysława Semkowicza to książka nabazie, której wychowało się spore grono historyków. To właściwie klasyka wśród książek.Encyklopedia powstała na bazie wygłoszonych przez Autora wykładów dla studentówUniwersytetu Jagiellońskiego na początku XX wieku. Pierwsze wydanie ukazało sięza sprawą samych studentów i dzięki zgodzie profesora. Nakład szybko sięwyczerpał wiec potem nadeszły kolejne, ale już poprawione.

Książka, która ukazała się nakładem wydawnictwaUniversitas oparta jest na wydaniu z roku 1946, z tekstem oddanym wiernie i zingerencją redaktorów w sprawach pisowni i stylu. Dołączono również mapy ilustrujące wykład zgeografii historycznej, do których Autor odwołuje się w tekście oraz wykazważniejszych publikacji z zakresu nauk pomocniczych historii, które ukazały siępo roku 1946.

W książce czytelnik odnajdzie w sposób jasnyi klarowny wyjaśnione podstawowe informacje na temat nauk pomocniczychhistorii: paleografii, dyplomatyki, chronologii, sfragistyki, heraldyki,genealogii i geografii historycznej. W każdym rozdziale odnajdzie wyjaśnienie pojęć,podział wewnętrzny, podstawowe wiadomości, zakres i znaczenie nauki, metody iźródła. To książka, która w zasadniczy sposób ułatwi czytelnikowi zrozumieniedanego tematu. Studiując paleografie poznać można zarówno materiał pisarski jaki narzędzia stosowane głównie w średniowieczu. Przyswoić można pojęciebrachygrafii odnoszące się do stosowanych skrótów (np. a.D. = Anno Domini) orazpochodzenie i rozwój pisma łacińskiego. W rozdziale o dyplomatyce można zapoznaćsię, co bierzemy pod uwagę, jeśli chodzi o krytykę wewnętrzna i zewnętrzna źródła.Chronologia pozwoli poznać sposoby i rachuby czasu, sfragistyka przybliży budowępieczęci, a heraldyka herbów i zawołań. Genealogia z kolei daje obraz jakwykonać wywody genealogiczne. Z kolei geografia historyczna przybliży zmianyterytorialne Polski na przestrzeni dziejów.

Książka zawiera podstawowa wiedzę naukpomocniczych historii, jaka powinien przyswoić sobie każdy z historyków. Myślę jednak,że jest to również pozycja ciekawa dla laika przedmiotu, biorąc pod uwagę to,że niektórzy interesują się genealogią własnych rodzin, budową herbów czy teżpieczęci. Tekst jest napisany w sposób bardzo przystępny. Z przyjemnościąprzypomniałam sobie głębsze zasady rządzące dana nauką pomocniczą historii.

Władysław Semkowicz, Encyklopedia nauk pomocniczych historii, wydawnictwo UNIVERSITAS, wydanie II, Kraków 2011, okładka miękka ze skrzydełkami, stron 272.

Semkowicz Władysław (9 V 1878 Lwów - 19 II 1949 Kraków). Historyk (Uniw. Lwow. 1903), prof. UJ 1916-48, czł. PAU 1919.

Łukasz Modelski, Dziewczyny wojenne.

2011-11-22T10:25:00.000+01:00

Emile Michel Cioran[1] powiedziałniegdyś, że jeśli chce się być szczęśliwym, nie wolnogmerać w pamięci. Być może jest w tym zapisana prawda, ponieważ powrótdo przeszłości jest czasami bardzo bolesny. Gdyby jednak czynnik ten miałbyzaważyć na powodzeniu przedsięwzięcia, nie powstałaby książka autorstwa ŁukaszaModelskiego Dziewczyny wojenne, która w 2011 roku ukazałasię nakładem wydawnictwa Znak. Złożyły się na nią wspomnienia jedenastużyjących kobiet, które w okresie II wojny światowej były młodymi dziewczętami.W chwili wybuchu wojny żegnały się z niewinnym dzieciństwem i zabawą, awkraczały w przybierający tragiczny obrót wiek dojrzewania, który bezpardonowopopychał młodość zbyt szybko ku dorosłości.

Jedenaście wybranych kobiet jest jedynieprzedstawicielkami wielu anonimowych i zapomnianych dziewczyn. Autor stosuje dobohaterek określenie malowane,ponieważ jak to kobiety dbały bardziej o wizerunek zewnętrzny niż stopnieoficerskie. Dzidzia Rajewska, Magda Rusinek, Hala Cieszkowska,Zenia Żurawska, Basia Matys, Jagoda Piłsudska, Irka Baranowska, Wanda Cejkówna,Lala Lwow, Ala Wnorowska, Zosia Wikarska to kobiety, które wywodzą się zróżnych środowisk, a których młodość przypadła na trudne lata wojenne. W chwiliwybuchu wojny najmłodsza miała 14 lat, najstarsza około 21. Planowały ukończyćszkołę, zdać maturę, studiować, zyskać zawód, podróżować, wyjść za mąż, urodzićdzieci. Część z nich miała narzeczonych. Miały marzenia i pasje. W tych planachnie było miejsca na walkę z wrogiem, taką, do jakiej zmusiła je rzeczywistość ipoczucie obowiązku. Wspomnienia kobiet łączą również podobne losy wojenne: działalnośćw podziemiu, przynależność do AK, gestapowskie więzienia, powojenne represje,niejednokrotnie zsyłki w głąb ZSRR. Były łączniczkami, sanitariuszkami,szpiegami, lotnikami, egzekutorami. Pomagały Żydom, ukrywały ludzi iradiostację, przenosiły meldunki i broń, zbierały informacje, wchodziły w składgrup likwidacyjnych, montowały granaty, rozbrajały bomby, przeprowadzały ludziprzez granicę, przewoziły lotników samolotami licząc jedynie na własnemożliwości, zapisywały się na listę żywych torped. Wielokrotnie narażały nietylko siebie i swoich bliskich na niebezpieczeństwo. Część z nich zostaładoceniona dopiero po roku 1989, otrzymały ordery i tytuły Sprawiedliwych WśródNarodów Świata.

Łukasz Modelski zdecydował się przedstawić postawymłodych zdeterminowanych kobiet, które w obliczu zagrożenia są zdolne donajwiększych poświęceń. Głos zostaje oddany bohaterkom, które nie stawiająswojego postępowania jedynie w jasnym świetle. Po za tym Autor pozwolił imopowiedzieć o sprawach prywatnych według miary każdej z kobiet. Nie naciska,jeżeli chodzi o sprawy intymne. Modelski sam odzywa się zresztą w książcerzadko jedynie w przypadku dokonania pewnych wyjaśnień mogących byćniezrozumiałe dla czytelnika. Narratorkami są bohaterki książki, będące żyjącymiświadkami historii. Czytelnik poznaje rożne temperamenty i przyswojone wartościetyczne. Nie ma tu utartych schematów i wydarzeń, które można przewidzieć. Wten sposób opowieści nabierają inny odcień emocji, stają się bardziejprzejmujące. Sam Autor podkreśla, że prowadzone rozmowy były wyczerpujące dlabohaterek ze względu na wiek i stan zdrowia. Nie znaczy to jednak, że ŁukaszModelski przeprowadził swoiste rozmowy tylko z tymi jedenastoma kobietami.Spotkań było wiele, a sam Autor musiał dokonać sprawiedliwej selekcji. Niektóreosoby zmarły w czasie zbierania materiału, a z innymi autor spotkał się jedyniekilka razy, ponieważ drowie nie pozwalało na kontynuację spotkań.

Książka została wydana w staranny sposób: jestszyta i w twardej oprawie. W pozycji można odnaleźć stare, nawet wyblakłe imało czytelne fotografie. Wspomnienia bohaterek jak i wyjaśnienia Autorazostały zaznaczone odrębnymi czcionkami. Brak jednak przypisów i bibliografii,choć w ostatnim słowie Autor zdradza nam z czyjej pomocy korzystał przyzbieraniu materiałów.

Dziewczynywojenne to historie młodych Polek zamieszkałych w centralnej Polsce jak ina Kresach Wschodnich, walczących w powstaniu warszawskim, w partyzantce, w spokojnymprowincjonalnym mieście, żyjących pod okupacją niemiecką i sowiecką. Toświadectwa odwagi, wielkiego heroizmu, poświęcenia i prawdziwego patriotyzmu.Dzięki wytrwałości Łukasza Modelskiego powstała książka ważna, zawierająca indywidualnewspomnienia z czasów wojny, która polecałabym szczególnie ludziom młodym.Pomysł powstania takiej książki jest niezwykle udany, ponieważ od Dziewczyn wojennych trudno się oderwać.Mądra i bardzo ważna lektura.

[1] CioranEmile Michel (1911-1995), francuski eseista i aforysta.Pochodził z Rumunii.

Łukasz Modelski, Dziewczyny wojenne, wydawnictwo Znak, oprawa twarda, wydanie 2011, stron 335.

PIERWOTNIE RECENZJA UKAZAŁA SIĘ NA PORTALU

Władysław Broniewski, Wierszem przez życie. Poezje.

2011-11-20T22:51:00.001+01:00

Podczas czytania biografii Broniewskiegotowarzyszyła mi również książka Wierszemprzez życie. To wybór poezji poety dokonany przez Mariusza Urbanka. Nieznaczy to oczywiście, że w biografii nie ma wierszy. Rzecz jasna, że zostałyzawarte, ale jedynie w wybranych przez Autora fragmentach. W pozycji Wierszem przez życie można przeczytaćutwory w pełnej i pierwotnej wersji bez cenzury, jaką stosowała komunistycznawładza. Pamiętać jednak trzeba, że w okresie konferencji Wielkiej Trójkiniektóre wiersze były niezbyt mile widziane również na zachodzie Europy, toteżskrzętnie omijano ich wydanie.

/…/Czas skończyćtę zabawę,

prozą przemawiaChurchill,

a więc – kawę naławę:

będziemy siębili do śmierci.

oskubali nas,spustoszyli,

gnębili nas odstuleci –

a my będziemysię bili,

i my, i naszedzieci./…/[1]

Wydany tomik ma za zadanie przedewszystkim jak podkreśla we wstępie Mariusz Urbanek pokazać czytelnikom, żeWładysław Broniewski nie jest jedynie autorem politycznych wierszy imanifestów, który używał poezję do tworzenia propagandowych haseł. Do końcażycia nie mógł darować sobie, że napisał wiersz o Stalinie, a nigdy nie powstało Piłsudskim. Znane są wszystkim wiersze Bagnetna broń czy Żołnierz polski. Broniewskito również autor wierszy, w których rozliczał się z historią i przede wszystkimze swoją naiwną wiarą w socjalizm.

/…/ Bo skoro nacałym świecie,

jak nie wojna,to stan wojenny –

historio,powiedz mi przecie:

po diabla tukiblujemy?

Rewolucyjnypoeta

ma zgnić w tymmamrze sowieckim?!

Historio,przecież to nietakt,

ktoś z nas poprostu jest dzieckiem!/…/[2]

Broniewskito również autor pięknych wierszy pisanych dla kobiet. Utwory są równieżodzwierciedleniem tragizmu życia poety. Dwukrotnie przeżywał w nich śmierćukochanej Marii. Pierwszy raz, gdy otrzymał wiadomość, że zginęła w Oświęcimiu,a drugi raz naprawdę, gdy śmiertelnie zachorowała.

Ja chcę wdychaćwarszawskie powietrze,

w tym powietrzujest moja żona,

puszczona zdymem po wietrze.

Powietrze – toona.[3]

Wiele wierszy pełnych dramatyzmupowstało po śmierci córki Anki.

Anula! Ty dałaśw twarz,

moja córko…

miałaś rację ipo śmierci ją masz,

córko – bzdurko./…/[4]

Sąrównież wiersze, które nie były wcale wolne od nałogu poety.

/…/Wypiłem do dna z gniewem,

upiłem się iśpiewam,

wkoło łypiąponuro,

nikt nie nuci dowtóru,

drugą szklankęnalewam/.../.[5]

Celem Mariusza Urbanka był wybórwierszy, które miały pokazać Broniewskiegokompletnego, autora wierszy, które nadal nie pozostawiają czytelnika obojętnym.Poetę walki i miłości, wielkich nadziei i gorzkiej rezygnacji, kiedy zrozumiałjak bardzo został oszukany. Poetę nękanego dramatami i nałogiem.[6]Zamiar ten udał się w zupełności.

[1] WładysławBroniewski, Przepis na poezję [w:] Wierszem przez życie. Poezje, Warszawa2011, s. 87.

[2] Tamże, Rozmowa z Historią, s. 60.

[3] Tamże,s. 101.

[4] Tamże, O wielkim kochaniu, s.111.

[5] Tamże, Poeta i trzeźwi, s.49.

[6] Tamże,s. 10.

Władysław Broniewski, Wierszem przez życie. Poezje, wydawnictwo ISKRY, listopad 2011, Wybór i wstęp: Mariusz Urbanek, wydanie pierwsze, oprawa broszurowa, stron 120.

Mariusz Urbanek, Broniewski. Miłość, wódka, polityka.

2011-11-20T22:51:00.000+01:00

Ostatnie dni spędziłam z książkąMariusza Urbanka, która ukazała się nakładem wydawnictwa ISKRY. Do przeczytaniabiografii Władysława Broniewskiego właściwie zapraszać nie trzeba. Życie miałbarwne, szumne i rzeczywiście dominowała w nich miłość, wódka i polityka.

Mariusz Urbanek w gawędziarskim stylu inie omijając anegdot nakreślił obraz Władysława Broniewskiego, dlatego też książkęczyta się z przyjemnością. Autor ani nie gloryfikuje dokonań poety ani gorównież nie potępia. Raczej należy tu użyć słowa tłumaczy, dlaczego Broniewski stał się poetyckim piewcą nowejwładzy w Polsce. Urbanek kreśli czytelnikowi legionową przeszłość Broniewskiego,odosobnienie w Szczypiornie, skręt ku komunizmowi, aresztowanie we Lwowie iprzedstawia warunki więzienne, w jakich przyszło żyć poecie przez wielemiesięcy. Potem obserwujemy poczynania poety na terenie dzisiejszego Izraela.Następuje też decyzja powrotu do Polski po zakończeniu II wojny światowej.Broniewski został przyjęty z honorami i stał się jednym z najważniejszychpoetów komunistycznego kraju. Jeździł z odczytami po zakładach pracy iszkołach. To jemu zaproponowano napisanie nowego hymnu państwowego.

Talent poetycki przejawiał się uBroniewskiego od małego. Wychowany przez kobiety w rodzinie z tradycjami, wbrewbabce został ateistą, a dzięki matce, która codziennie stawiała mu na stole karafkęz wódką, aby nigdzie się nie szlajał – alkoholikiem. Wódka towarzyszyła mucodziennie i praktycznie zawsze, nie wliczając w to okresu więzienia. Kolejnym nałogiemBroniewskiego były kobiety. Był takim psemna baby, szybko się zakochiwał, odkochiwał, a mimo bycia w związkuzdradzał. Janina, Maria, Wanda to kobiety, które były z nim w stałym i dłuższymzwiązku. To jednak Marię kochał najbardziej i to po jej śmierci pil więcej, ajak wspomina adoptowana córka Broniewskiego Maria Broniewska – Pijanowska (córkaMarii) po tragicznej śmierci Anki (córki Janiny i poety) dochodził do dwóchlitrów dziennie i właściwi nie trzeźwiał. To wówczas w kaftanie bezpieczeństwazabrano go do zakładu psychiatrycznego, bo bano się, że albo zapije się naśmierć albo w pijackim szale targnie się na swoje życie. Trzecia żona,apodyktyczna i znienawidzona Wanda, próbowała wałczyć z jego nałogiem, wybieraćmu przyjaciół, odsuwać od córek.

Mariusz Urbanek kreśli nam prawdziwyobraz poety przede wszystkim, jako człowieka, z jego ułomnościami iupodleniami oraz jako poety niepokornego. Broniewski miał barwne życie. Wierzył w socjalizm, ale nim się wrzeczywistości rozczarował. Utrzymywał kontakty z twórcami przebywającymi nazachodzie Europy miedzy innymi z Giedroyciem. Jego wiersze był wielokrotniecenzurowane zarówno za życia jak i po jego śmierci. Wraz z nadejściem roku 1989znano jedynie jeden – komunistyczny wizerunek Broniewskiego. Urbanekprzedstawia nam proces dorastania do poznania prawdziwego Broniewskiego przezspołeczeństwo polskie i odrzucenia w końcu nieprawdziwego peerelowskiegowizerunku poety. Autor przytacza także rozmowę, jaką odbył w lipcu 2011 roku z MariąBroniewską – Pijanowską. Do książki dołączone zostało również kalendarium życiapoety, spis ilustracji oraz indeks osób. Dla zainteresowanych wspomnę, że wpozycji nie ma przypisów ani zbiorczej bibliografii. Lekturę jak najbardziejpolecam.

Mariusz Urbanek, Broniewski. Miłość, wódka, polityka, wydawnictwo ISKRY, listopad 2011, wydanie pierwsze, oprawa twarda z obwolutą, stron 404.

Beatrix Potter, Powiastki Beatrix Potter.

2011-11-17T12:41:00.001+01:00

Jeżeli nie macie jeszcze pomysłu naświąteczny prezent dla dzieci proponuję niezwłocznie zakupić Powiastki BeatrixPotter, które ukazały się w luksusowej oprawie graficznej nie tak dawno temunakładem wydawnictwa Wilga. To cudne wydanie zawiera wszystkie utwory, jakie wyszłyspod pióra Beatrix Potter. Są to 23 powiastki o przygodach Piotrusia Królika iinnych zwierzątek oraz cztery niepublikowane dotąd utwory. Wiersze ukazały sięw znakomitym przekładzie Małgorzaty Musierowicz, która dokonała tego przy współpracyJacka M. Stokłosy.

W pozycji znalazły się teksty kompletnei zgodne z wersją oryginalną, a także oryginalne ilustracje wykonane przez samaBeatrix Potter. Powiastki ułożone zostały w takim porządku, w jakim były publikowanepo raz pierwszy z dodaniem rocznej daty. Ponad to dodano wzmianki dotyczące genezykażdego utworu, w których przeczytać można, w jakich okolicznościach powstałdany utwór, czy od razu został wydany i kiedy pojawił się w obiegu.

Dzieci z pewnością polubią PiotrusiaKrólika i jego przyjaciół. Z wielkim zainteresowaniem będą śledzić ichprzygody. Z przyjemnością zaznajomią się z Benjaminem Trusiem, Panią Mrugalską,Panną Mopcią, Panem Jeremim Rybakiem, Grzecznym Prosiulkiem czy Kaczką TekląKałużyńską. Cudne powiastki s pełne ciepła. Wielka uciechę będą przy ichczytaniu mieć także dorośli. To wielka przyjemność powrócić do utworów, którepowstały ponad sto lat temu. Jak najbardziej pochwalam taki powrót wydawniczydokonany w wielkim stylu. Klasyka literatury dziecięcej. Warto!

Beatrix Potter, Powiastki Beatrix Potter, Wydawnictwo Wilga, tłumacz: Małgorzata Musierowicz, ilustrator Beatrix Potter, przedział wiekowy: od 3 do 12 lat, oprawa twarda, stron 400.

Norbert Elias, Mozart. Portret geniusza. Wielkie biografie. T. 7.

2011-11-13T17:24:00.001+01:00

Nie jest to typowa biografia. Na książkę złożyły siędostępne maszynopisy i taśmy z nagraniami wykładów związane z próbą odpowiedzina pytanie, w czym tak naprawdę tkwił geniusz Mozarta. Niemiecki socjologNorbert Elias (1897-1990) koncentruje uwagę czytelnika jedynie nanajistotniejszych epizodach z życia słynnego kompozytora. Elias nie zdążył już jednakuczestniczyć w opracowywaniu książki. Zaakceptował jednak propozycję wydawcyniemieckiego. Autor dokonuje analizy życia kompozytora biorąc pod uwagę podłożespołeczne, socjologiczne i psychologiczne. Wyróżnia najważniejsze wydarzenia w życiuMozarta, które pozwoliły mu na rozwój talentu i były przyczyną powstania wielkichdziel muzycznych. Wpływ miało na to niewątpliwie decyzja o opuszczeniuSalzburga na rzecz Wiednia. Elias zastanawia się również, czy Mozart rzeczywiściebył cudownym dzieckiem, w obliczu pracy ojca z synem od trzeciego roku życia. Podkreślazresztą na ścisłą zależność syna od ojca mającego zdolności pedagogiczne ipokładającego w nim wielkie nadzieje na zyskanie intratnego nowego stanowiska. Zkolei mały Wolfgang chciał przypodobać się ojcu i zyskać jego aprobatę, corównież wpłynęło, na jakość przyswajania nauki. Pisze o europejskich wojażach koncertującejrodziny. Zwraca uwagę na fekalne i oralne poczucie humoru Mozarta nawet wlistach skierowanych do kobiet. Norbert Elias stara się wyjaśnić przyczynyniepowodzeń i często nagannego zachowania artysty. Autor dokonuje analizystosunków społecznych w XVIII wieku, a zwłaszcza porównuje sytuację środowiska mieszczańskiegoz jakiego wywodziła się rodzina Mozartów w zetknięciu się ze środowiskiemdworskim.

Nie ma tu żadnej chronologii, więc ten, kto nie zna,chociaż pobieżnie podstawowych danych z życia sławnego kompozytora, może się poprostu pogubić. Książka nie tworzy też logicznej całości. Dodano jednakprzypisy wyjaśniające, a brak z kolei bibliografii. Mimo to, ze względu nalekki styl Autora, książkę czyta się szybko i z przyjemnością. W tekścieprzytoczone za to zostały fragmenty korespondencji zarówno Mozarta jak i jegobliskich, które mogą wzbudzać zainteresowanie. Elias stoi na stanowisku, że naMozarta trzeba patrzeć nie tylko jako artystę, ale przede wszystkim jakozwykłego człowieka często zagubionego w dworskim świecie konwenansów i ludzi uktórych szukano opieki. Zachęcam do przeczytania.

Norbert Elias, Mozart. Portret geniusza. Wielkie biografie. T. 7, Wydawnictwo Naukowe PWN 2011, przeł. Bogdan Baran, oprawa twarda, stron 168.

Elliot Aronson, Przypadek to nie wszystko. Moje życie psychologa społecznego.

2011-11-11T15:51:00.001+01:00

Elliot Aronson to psycholog amerykański,który wychowany w dość trudnych warunkach potrafił w swoim życiu osiągnąć to,co planował. W książce Przypadek to niewszystko pokusił się o opisanie tej drogi. Opowiada o czasach i warunkachbytowych, w których przyszło mu żyć i dorastać: kryzysie, segregacji rasowej,okresu hippisów. Wychowany w biedzie, zawsze porównywany do bystrego starszegobrata Jasona, Aronson był chłopcem nieśmiałym i niewierzącym w swojemożliwości. W dodatku, jako Żyd nie był akceptowany przez inne dzieci, a częstowyszydzany i bity. Mimo, że jako siedemnastolatek stracił ojca, dzięki swojemuuporowi i przede wszystkim brata ukończył college, a potem dostał się nauniwersytet. Mimo sprzeciwu rodziny matki ożenił się i założył rodzinę.

Jego życie wypełniła psychologiaspołeczna – nauka badająca, w jaki sposóbwarunki, pokolenia, kultury, idee i zasady wpływają na człowieka i jegozachowanie.[1] Potrafił spojrzećna wydarzenia z różnych perspektyw, nie tylko własnej, ale również, jako zwykłegoobywatela, znawcy zachodzących procesów, aktywnego uczestnika. Opowiada oludziach związanych ze współczesną psychologią pisząc o ich wadach i zaletach: AbrahamieMaslowie, Jerome Brunnerze, Davidzie McClellandzie, a przede wszystkim o LeonieFestingerze. Pisze o własnych sukcesach i porażkach, zarówno w pracy zawodowejjak i w życiu prywatnym. Podaje różne przykłady analizowane w granicachpsychologii społecznej oraz projekty, jakie powziął ze swoimi studentami.

To książka napisana łatwym i ciekawym językiem.Nie znajdziemy tu zbyt wiele terminów naukowych, a opowieść autobiograficzną czytasię szybko. Warto wspomnieć, że w pozycji odnaleźć można zapis bibliograficzny dorobkunaukowego Elliota Aronsona.

[1] Tamże, s.XVII.

Elliot Aronson, Przypadek to nie wszystko. Moje życie psychologa społecznego, wydawnictwo Charaktery, okładka twarda z obwolutą, stron 304.

Umberto Eco, Cmentarz w Pradze.

2011-11-09T21:28:00.001+01:00

Akcja powieścirozgrywa się w XIX wieku, a czytelnik ma możliwość wędrować między Paryżem,Turynem i Palermo. Zresztą elementów związanych z historią Francji i Włochmożna znaleźć w powieści wiele. Oprócz tego mamy również wiele odniesień domasonów i działalności jezuitów. Głównym bohaterem powieści jest kapitan SimoneSimonini, piemontczyk, urodzony z matki francuski, obsesyjny antysemita, wrógkobiet i religii, oszust i fałszerz gotowy pracować za pieniądze dla każdegoacz wielbiciel dobrej kuchni. Właściwie jedyna wymyślona postać występującawśród prawdziwych nazwisk. Żyje po to by jeść, pić i nienawidzić Żydów.Wychowany w takim przeświadczeniu był przez dziadka. To on według Umberto Ecomiałby związek z powstaniem fałszywego dokumentu - Protokołów mędrców Syjonu, będącegozapisem fikcyjnego spotkania rabinów na cmentarzu w Pradze i jednym znajsłynniejszych falsyfikatów w historii. Nasz bohater miałby dostarczyć go rosyjskiemuagentowi, jako dowód spisku Żydów przeciw chrześcijaństwu. Simonini to osoba ambitna,wulgarna, obrzydliwa, cyniczna. Jednym słowem szubrawiec.

Powieść ma formędziennika pisanego w latach 1897 -1898. Opowieści nawiązują jednak doprzeszłości bohatera. Fabuła powieści jest wielce zawiła, skomplikowana, pełnaróżnorodnych zabiegów, dzięki którym można się łatwo pogubić, a język pełendygresji. O ile orientowałam się w odniesieniach do historii, o tyle większykłopot nastręczały mi nieco wspomnienia pozycji książkowych. Fikcja miesza sięz rzeczywistością, a przede wszystkim wykorzystane zostały dokumenty i plagiaty dozaprezentowania przed czytelnikiem antyżydowskiej teorii spisku. To historiakłamstwa przyjmowanego za prawdę. Kolejnym zagmatwaniem jest pojawienie siędrugiego autora pisanych pamiętników: księdza. Ma to związek z rozdwojeniemosobowości głównego bohatera.

Jest to książkaponura i smutna. Paryż przedstawiony w powieści jest złowrogi i ciemny, aletaki raczej jeszcze był w XIX wieku. Nie przepadam za tego rodzaju literaturą itakim językiem pełnym dwuznaczności i wulgarnych określeń, acz doceniampięcioletni wkład pracy Autora nad powstaniem tej powieści. Książka jednak mnieani nie wciągnęła, ani nie porwała. Pod koniec byłam wręcz umęczona poglądamiSimoniniego. Jestem więc jednak rozczarowana.

Umberto Eco, Cmentarz w Pradze, Oficyna Literacka Noir sur Blanc, wydanie 2011, stron 602.

***

prof. Janusz Tazbir - artykuł poświęcony Protokołom Mędrców Syjonu

Panos Karnezis, Klasztor.

2011-11-07T22:08:00.003+01:00

Akcja powieści autorstwa greckiegopisarza Panosa Karnezisa osadzona została głównie w tytułowym klasztorze MatkiBoskiej Miłosiernej położonym na hiszpańskiej prowincji z dala od siedzibludzkich. Niegdyś był to zakon liczący wiele zakonnic i mający szkołę dlanowicjuszek. Na początku XX wieku zapomniał już czasy swojej świetności, szkołabyła zamknięta, a wiele budynków klasztornych opuszczonych od lat i wielcezaniedbanych. Przełożoną zakonu jest wówczas siostra María Inés.Oprócz niej w klasztorze przebywają jeszcze cztery siostry: Lucia, Beatriz, Anai Carlota. Raz w miesiącu siostry odwiedza biskup. Zycie sióstr biegło sztywnymtorem do chwili, gdy jedna z sióstr nie znajduje niemowlę ukryte w walizce. SiostraMaría Inés jest przekonana, że pojawienie się dziecka jest cudem, a sprawętraktuje bardzo osobiście wierząc, że jest to szansa na odkupienie swoichdawnych grzechów. Nie wszystkie jednak siostry są zadowolone z takiego obrotusprawy. Niektóre żądają oddania sieroty do przytułku, a inne są przekonane o działalnościszatana. Siostra Ana zaczyna prowadzić swoje prywatne śledztwo. To jednakbiskup ma powziąć najważniejszą decyzję.

Jest to lektura, której fabułę w pewnymmomencie można przewidzieć. Mimo to treść powieści jest na tyle intrygująca i niepokojąca,że w napięciu czytelnik przewraca kolejne stronice. Panos Karnezis scharakteryzowałzakonnice, które są kobietami wcale niepozbawionymi ułomności. Autor ukazał prawdziwe oblicza kobiet, kryjącymi się za habitami. Ambitne ponad miarę,zawistne, mściwe, nieszczere, grzeszne, niestroniące od ziemskich uciech, pełnehipokryzji, skrywające tajemniczą i niepewną przeszłość. Wydaje się, że siostryprzebywanie w tymże klasztorze traktują bardziej, jako pokutę. Autor porusza wpowieści ważne dla Kościoła problemy takie jak aborcja i celibat. Mowa jestrównież o ślubie posłuszeństwa wobec władzy zwierzchniej, który często sprytniejest omijany. Tematy kontrowersyjne i na pewno nadające się do dyskusji wszerszym zakresie. Z tego też względu książka nie spodoba się wszystkim, aczwarta jest przeczytania.

Panos Karnezis, Klasztor, wydawnictwo Replika, okładka miękka, październik 2011, stron 272.

Nora Roberts, Pięciolinia uczuć.

2011-11-04T21:22:00.004+01:00

Na książkę złożyły się dwie powieści lub jak kto woli dużeopowiadania: Zagrajmy to jeszcze razi Echo przeszłości. Tym razem pasjągłównych bohaterów jest muzyka. O ile jednak w pierwszej powieści jest to rocki pop, to o tyle w drugim pobrzmiewa muzyka klasyczna. Sprawa podobną w obupowieściach jest również walka pomiędzy teraźniejszością a przeszłością. W Zagrajmy to jeszcze raz po 5 latach odrozstania z Raven Williams niespodziewanie pojawia się ponownie w jej życiupiosenkarz Brandona Carstairsa. Jest rozczarowanie, niewyjaśnione sprawy,emocje i seks. Przez lata zarówno jedna jak i druga unika bliższych kontaktów zmężczyznami. Panuje reguła – kochanek to ten jeden i na całe życie. W Echach przeszłości utalentowanapianistka Vanessa Sexton wraca do rodzinnego miasteczka po 12 latach, gdziespotyka swoją pierwszą miłość Brady’ego Tuckera. Wśród innych podobieństw mamyproblemy rodzinne i strach głównych bohaterek przed poczynieniem ważnego kroku.Raven nie zaznała rodzinnego ciepła, a matka od lat przysparzała jej od latsamych cierpień. Vanessa z kolei opuściła matkę i wyjechała z ojcem do Europynie utrzymując z nią przez kolejne lata żadnego kontaktu. Obie bohaterki równieżrozpoczął nowe życie dość wcześnie: Raven jako siedemnastolatka, a Vanessa jakoszesnastolatka. O ile jednak Raven została odkryta i wypromowana w świecie showbiznesu, gdzie szybko osiąga sukces, to nad tym ostatnim u Vanessy czuwa oddzieciństwa ojciec pokładający w nią swoje niespełnione nadzieje. To niebywałe,ale muzykę rzeczywiście tu słychać w tle. Dodać do tego jeszcze należy piękneokoliczności przyrody: w Zagrajmy to jeszczeraz klify Kornwalii, a w Echach przeszłościlas i atmosferę prowincjonalnego miasteczka. Wyszły z tego całkiem zgrabne dwaczytadła.

Nora Roberts, Pięciolinia uczuć, wydawnictwo Harlequin/MIRA, oprawa miękka, Warszawa 2011, stron 432.

Stanisław Milewski, Niezwykli klienci Temidy.

2011-11-01T21:10:00.000+01:00

Rzadko czytam kryminały, gdzie znaleźćmożna fabułę osnutą na wyimaginowanym pomyśle. Właściwie oprócz klasyki niejestem za bardzo zwolenniczką tego gatunku. Za to w wielkim stopniu lubuję sięw pitavalach wszelkiej maści. Jak kto jeszcze nie wie, tłumaczę od razu, że sąto opracowania sprawozdań z głośnych rozpraw sądowych wydane drukiem w formiepublicystycznej. Tym razem miałammożliwość przeczytania wyboru takich procesów jaki dokonał Stanisław Milewski.

Autor przedstawił czytelnikowi sprawysądowe zarówno kryminalne, jak i cywilne. Niektóre z przedstawionych sprawniejednokrotnie gościły na łamach prasy, stając się sensacją dawnych lat, coteż Autor skrzętnie zanotował. Warto zaznaczyć, że są to procesy z XVIII, XIX ipierwszej połowy XX wieku. Wśród przedstawionych historii odnaleźć można procesksięcia Adama Ponińskiego, który trzymał w napięciu Warszawę pod koniec XVIIIwieku; aferę trucicielską Dogrumowej; proces, jaki wytyczyli spadkobiercyChopina firmie wydawniczej; procesy Wincentego Pola i Aleksandra Fredry; procesprzed Sądem Rzeszy Kraszewskiego oskarżonego o współpracę z Francuzami. Nieominiętazostała sprawa Eligiusza Niewiadomskiego, który zamordował prezydenta GabrielaNarutowicza. Z ciekawszych procesów kryminalnych należy wymienić zamordowanieWładysława księcia Druckiego – Lubeckiego, sprawę hrabiego Bohdana Ronikiera oskarżonegoo zamordowanie swojego szwagra czy proces z 1957 roku profesora T. ,oskarżonego o otrucie żony. Interesujący wydaje się również proces z 1899 roku dotyczącydwóch lekarzy, którzy nieopatrznie podczas operacji pozostawili w ciele kobietydwie pincety czy też proces Reymonta z koleją. Jest również opis dotyczącyzajść we Wrześni w 1901 roku.

Autor dokonał ciekawego wyboru rozpraw. Zakażdym razem opisuje bieg spraw sądowych, przyczyny oskarżenia i wydany wyrok. Nieomija również ówczesnych wzmianek w prasie. Losy bohaterów i częstohistorie takie były elementami krążących plotek. Być może, dlatego też procesyowe przyciągają nawet teraz rzesze czytelników. Styl Stanisława Milewskiegokusi niezmiernie, aby ciągle czytać pozycje powstałe spod pióra tego Autora. PosiadaOn niezwykły dar swego rodzaju gawędziarza. Warto nadmienić, że książka zostaławydana w szacie graficznej zasługującej moim zdaniem na uznanie. Co prawdaAutor wymienia niektóre pozycje książkowe w poszczególnych rozdziałach, alebrak jest zarówno przypisów jak i zestawienia bibliograficznego. Tegoostatniego trochę mi brakuje. Niemniej miłośnikom podobnych historii i tym, którzychcą poznać niezwykłych klientów Temidy, książkę jak najbardziej polecam.

Stanisław Milewski, Niezwykli klienci Temidy, wydawnictwo ISKRY, okładka twarda z obwolutą, wydanie I, Kategoria produktu: pitawale/historia, Warszawa 2011, stron 312.

inne recenzje książek Stanisława Milewskiego:
Codzienność niegdysiejszej Warszawy
Szemrane towarzystwo niegdysiejszej Warszawy

Candace Camp, Mistyfikacja.

2011-10-28T12:13:00.001+02:00

Mistyfikacja to kolejna obok Tajemnicy panny Hamilton i Panny z dobrego domu dobra powieśćhistoryczna autorstwa Candance Camp, jaką ostatnio przeczytałam. Lubię książki,w których fabuła toczy się w jednym właściwie miejscu czy tez jego otoczeniu, aliczba występujących bohaterów jest zawężona do kilkunastu.

Za sprawą Candance Camp czytelnikponownie przenosi się w przeszłość. Mamy, bowiem rok 1812, gdy toczy się wojnaAnglii z Francją. Wielką misja obdarzeni są szpiedzy i specjalni wysłannicy, aprzemyt towarów luksusowych i to nie tylko brandy rozwija się. W tym wszystkimpoznajemy dwudziestopięcioletnią Camillę Ferrand, która wraca z Bath doposiadłości swego dziadka. Nie jest to powrót wesoły, bo młoda kobieta wedługwłasnych doniesień ma pojawić się z narzeczonym. Tyle, że osoba taka w ogólenie istnieje w życiu Camilli. Los jednak sprawia, że jeszcze tego samego dniapoznaje dwóch mężczyzn, z których jeden postanawia odegrać wymyśloną przezdziewczynę rolę. Jest to mu na rękę, ponieważ w pobliżu ma do wypełnienia ważnąmisję. Benedykt nie wie jednak, że zamiast narzeczonego szybko przyjdzie muodegrać rolę męża. Mimo to układ zostaje zawarty i młodzi zaczynają odgrywaćrole zakochanych wymyślając kolejne kłamstwa. Oczywiście szybko tez rodzi sięmiędzy nimi uczucie.

Owa mistyfikacja została bardzo dobrzewymyślona przez Autorkę. Wątek miłosny nie zabiera jednak miejsca innympobocznym sprawom. Mamy też tu, bowiem do rozwikłania pewnego rodzajutajemnicę. Książkę czyta się szybko i z przyjemnością. Fabuła wciągaczytelnika, a obraz epoki z jej konwenansami został dobrze zarysowany. Ciekawypomysł na spędzenie jesiennego wieczoru.

Candace Camp, Mistyfikacja, wydawnictwo Harlequin/MIRA, seria: powieść historyczna, oprawa twarda, premiera: 21.10.2011, stron 448.

101 rzeczy, które musisz zrobić, zanim dorośniesz (albo zanim zrobisz sie za stary, żeby się nimi cieszyć!).

2011-10-26T21:14:00.001+02:00

Jednym słowem używając potocznego słownictwa,książka jest bajerancka. Dlaczego nie było takich książek, gdy dorastałam? Pamiętamtylko pozycje Zrób to sam i programtelewizyjny Adama Słodowego. Mimo, że wskazana książka jest adresowana dla prawdziwychchłopaków od razu spieszę donieść, że na pewno nadaje się dla prawdziwych dziewczyn.

Książka została wydana tym razem w dośćnietypowy sposób. Przybrała postać pewnego rodzaju segregatora, gdzieznajdziemy podział na rozdziały dotyczące majsterkowania, rozrywki, nauki,gadżetów, sztuczek i survival. Znajdziemy tu prosto zobrazowane iwyszczególnione instruktaże rzeczy, które dorastające dzieci mogą zrobić same.Wśród ciekawszych propozycji należy wymienić choćby założenie hodowli dżdżownicczy hodowlę pleśni, zrobienie prasy drukarskiej, animacji na kartkach książki,przeprowadzenie analizy DNA domowym sposobem, wyhodowanie stalaktytu czykryształów, zrobienie obwodu elektrycznego, skonstruowanie alarmuantywłamaniowego, nauka szyfrów, naukę alfabetu Morse’a. Ciekawe są instrukcjedotyczące świata przyrody. Przykładowo jak rozpalić ognisko, wezwać pomoc napustyni, znaleźć północ. Na uwagę zasługują także instrukcje związane z udzielaniempierwszej pomocy i obrony przed napastnikiem. Znaleźć tu także można receptę nato, jak czytać z dłoni, napisać dyktando na szóstkę, nauczyć się szyć, opanowaćkilka sztuczek z monetą, nauczyć się tańczyć, grać na gitarze, założyć klub czyzorganizować fajna imprezę. Z drugiej strony można dowiedzieć się jak nauczyćsię – uwaga - porządnie kłamać! Tego akurat latoroślom nie polecałabym. Każdy,więc znajdzie coś dla siebie.

Pozycja jest pełna zakręconych pomysłówi może inspirować do pozytywnych działań. Posiada zalety edukacyjne i wpływa napobudzenie wyobraźni i kreatywność. Bardzo interesująca pozycja zarówno dla małych jak i dużych dzieci.

George Ivanoff, Sofija Stefanovic, Peter Taylor, 101 rzeczy, które musisz zrobić, zanim dorośniesz, Wydawnictwo Wilga, przedział wiekowy od 6 do 12 lat, okładka twarda, 2011, stron 183.

p.s. DO KOŃCA PAŹDZIERNIKA W WYDAWNICTWIE WILGA -20% NA KSIĄŻKI. Wystarczywpisać hasło: RYMOBRANIE w formularzu zamówienia /uwagi.

Agnieszka Lingas-Łoniewska, Zakład o miłość.

2011-10-25T22:20:00.002+02:00

Zakład o miłośćtohistoria, która mogła mieć miejsce. Sama znam zresztą bardzo podobną. Głównymibohaterami powieści są Sylwia i poznany przez nią na dwa tygodnie przed jej ślubemna klubowej imprezie Aleks. Dziewczyna jest na ostatnim roku studiów historiisztuki, pochodzi z szanowanej rodziny z tradycjami i przez całe swoje życiespełniała tylko oczekiwania rodziców. Wszystko się zmienia, gdy poznaje pewnegosiebie Aleksa. Sylwia szybko ulega jego urokowi, acz nie wie, że jej obiektwestchnień powziął pewien zakład mający na celu uwiedzenie jej izdyskredytowanie nielubianego sztywniaka. A żeby było interesujące zakręcenie to zarówno Sylwia,jak i Aleks nie mają za ciekawych kontaktów z rodzicami. Młoda kobieta to oczkow głowie i od urodzenia spadkobierczyni dorobku rodziny. Młody mężczyzna zkolei ma pogmatwane życie rodzinne, a wyniku zaistniałych zdarzeń uznawany jestw środowisku za zimnego drania. Oboje jednak będą próbowali rozwikłać swojeproblemy i co najważniejsze odszukać swoją prawdziwą drogę.

Nie jest to najlepsza książka AgnieszkiLingas – Łoniewskiej, choć Autorka konsekwentnie trzyma się swojego stylu podwójnejnarracji. Już w trakcie czytania nasunęło mi się parę wniosków. Miałamwrażenie, że powieść była pisana szybko, jakby w tempie ekspresowym, bowiem wiele elementówjest w niej niedopracowanych i potraktowanych pobieżnie. Być może uczucie tojest potęgowane i wyostrzone przez zbyt wiele jak dla mnie użytych zdańprostych, wielokropków i bezokoliczników. Z drugiej strony niestety miałamwrażenie, że niektóre fragmenty zdań są podobne do tych z poprzednich i o niebolepszych książek. Po za tym są dwa elementy, z którymi mogłabym dyskutować.Pierwszy: po historii sztuki nie ma się uprawnień do nauczania historii, chyba,że coś się zmieniło, o czym nie wiem jak kończyłam oba wskazane kierunki. Nieczepiam się już, że aby nauczać trzeba mieć ukończone coś w rodzaju studiumpedagogicznego lub chociażby kursu kwalifikacyjnego. Drugi element to taki, żena jednej stronie czytam wśród słów należących do Aleksa: nigdy nie rozwiodła się z moim ojcem (s.158), a na innej: mąż matki wpuścił mnie bez słowa (s.224). Wkolejnym miejscu ojciec Aleksa stwierdza, że: Tonie tak… Ja miałem dobrych prawników (s.223). Co jednak było pomiędzy tymwszystkim? Był rozwód czy go nie było?

Oczywiście nie jest to książka zła, alena pewno nie jest napisana na tym samym poziomie, co poprzednie powieściAutorki. To po prostu przyjemne babskie czytadło ze wskazaniem jak ważna jest prawdai miłość w życiu człowieka, zarówno ta do odmiennej płci jak i do rodziców. Powieść czyta się dobrze, ale tym razem nie zostałam porwana i nie uniosłam nad ziemię Jestem,więc trochę rozczarowana, acz z niecierpliwością czekam na kolejne pozycjeksiążkowe nadal wierząc w talent i pomysłową kreatywność Autorki.

Agnieszka Lingas-Łoniewska, Zakład o miłość, wydawnictwo Novae Res, premiera 9 listopad 2011, stron 246.

RECENZJE KSIĄŻEK AGNIESZKI LINGAS -ŁONIEWSKIEJ NA BLOGU
BLOG AUTORKI
FACEBOOK

Lucy Dillon, Spacer po szczęście.

2011-10-25T14:14:00.002+02:00

Książka w treści przypomina mi niecotrochę nie tak dawno recenzowane P.S. Kocham Cię. W Spacerze po szczęście Lucy Dillon poznajemy Juliet, która w osiemmiesięcy po śmierci swojego męża Bena, w którym była zakochana od dzieciństwa,nie może otrząsnąć się z rozstaniem. W jej godzinach rozpaczy i rozmyślańtowarzyszy wierny przyjaciel – terier Minton. Juliet nie pracuje, mieszka wniewyremontowanym domu i całe godziny spędza przed telewizorem. Z tego marazmuchcą ja wyciągnąć mając przecudnej urody pomysły jej mama Diane i siostraLouise. W dodatku do sąsiedniego domu wprowadza się hałaśliwa rodzina Kellych. Tutajteż pomieszkuje Lorcan. Juliet szybko poddaje się pomysłodawczyniom i zostajewkręcona nie tylko w wyprowadzanie psów innych ludzi, ale również niejakoprzymuszona do remontowego ogarnięcia swojego domu, w którym ku uciesze jejmatki pomagać miał przystojny sąsiad. I tak Juliet wychodzi z domu, poznajeludzi, nawiązuje przyjaźnie, próbuje rozwiązać sprawy z Louise i zrozumieć to,co się stało parę miesięcy temu.

Książka, która można zaliczyć do tych, którepokrzepiają serca po śmierci bliskiej osoby. Przesłanie jest właściwie jedno:należy żyć dalej i nie idealizować przeszłości. Jak każdy związek, tak imałżeństwo Juliet i Bena miało swoje blaski i cienie, a mężczyzna nie byłideałem. Wielką rolę w powieści odgrywają czworonogi, a na stronach książkipojawia się miłość nie tylko do psów.

To ciepła i zabawna powieść o stracie inadziei na lepsze jutro zabarwiona optymistycznym akcentem. Nadaje się w samraz na jesienne wieczory.

Lucy Dillon, Spacer po szczęście, wydawnictwo Prószyński i S-ka, oprawa miękka, tłumaczenie Łukasz Praski, stron 400.

Wojciech Widłak, Samotny Jędruś.

2011-10-25T12:26:00.000+02:00

Samotny Jędruś to kolejnahistoryjka wymyślona przez Wojciecha Widłaka i znakomicie zilustrowana przezJoannę Rusinek. Pewnego dnia Samotny Jędruś wyrusza na poszukiwanie „czegoś”,co mu brakowało do szczęścia. Cóż to takiego było postanowił się dowiedzieć,ale poszukiwania owe nie są ułożone w logiczna całość. Rządzi raczej nimiprzypadek, ponieważ Samotny Jędruś wciąż na coś wpada lub coś wpada na niego. Jest to nie tylko drzewo, kamień, gołąb, alenawet złość, zniechęcenie czy zachwyt.

Książeczka została zadedykowana takimwszystkim Samotnym Jędrusiom, którzy poszukują w życiu czegoś, co nie jest takdo końca dla nich wiadome, ale jego brak jest odczuwalny. To poszukiwacze tego, co tak naprawdę jest wżyciu ważne. To pełna ciepła, dobrego humoru, a przede wszystkim pełna wielubardzo ważnych myśli pozycja. Na szczególną uwagę i wielkie brawa zasługujeoprawa graficzna wskazanej pozycji. Ilustratorka wykorzystała w znakomitysposób studzienki kanalizacyjne, popękany asfalt czy płyty chodnikowe. Dodanyzostał do tego mały rysunek kredą i powstała świetnie opowiedziana historia.

Wojciech Widłak, Samotny Jędruś, wydawnictwo Czerwony Konik, Ilustracje: Joanna Rusinek, Kraków 2011, stron 56.

Aleksandra Woldańska-Płocińska, Marchewka z groszkiem.

2011-10-21T12:01:00.000+02:00

Czy zdarzasię, że wasze pociechy stronią od jedzenia warzyw pełnych życiodajnych witamin?Wydaje się, że bardzo dobrą zachętą, aby zmienić owe nastawienie jest książka Marchewka z groszkiem autorstwaAleksandry Wołdańskiej – Płocińskiej, która również odpowiada za ilustracje. Stworzyłaona niebanalną opowieść z warzywami w roli głównej i to z wątkiem sensacyjnym.Aby było od początku jasne, kto w całej aferze bierze udział, głównibohaterowie przedstawieni są małemu czytelnikowi na samym początku z podziałemna warzywa lokalne i te pochodzące z zamorskich plantacji a wśród nich: Elpomidor,Che Bula, Kala de Fior, Mr Chevka czy Kim Czos Neck.

Otóż na jednejz grządek pojawia się drewniana skrzynka wyrzucona przez samochód, który wpadłw poślizg. Okazuje się, że są to obcy przybysze. Lokalne warzywa uprawiane w sposóbekologiczny postanowiły udzielić schronienia zagubionym, acz chemicznienabuzowanym krewniakom. Cała historyjka napisana i zilustrowana została w sposóbinteligentny i wielce dowcipny. W tekście natrafić można niejednokrotnie nanowy typ powiedzonek dotyczący warzy takich jak: strzyka mnie w szypułce, niech was o to bulwa nie boli. W sposób przystępny,acz zdecydowany wytłumaczona została podstawowa różnica między zabiegamiekologicznymi a stosowaniem sztucznych używek w uprawach warzyw, których niechce w opowieści nawet tknąć groźny królik. Trudniejsze słowa zostały w tekściepodkreślone grubszą trzcionką, a pod spodem wyjaśnione na sposób słownikowy. Znalazły się wśród nich takie słowa tak:wegetarianizm, wegetować, pestycydy, nawożenie. Książka ma, więc również wartościedukacyjne. Przede wszystkim uświadamia dzieciom zalety uprawy ekologicznej,ale również przypomina rodzicom, czym mogą być nafaszerowane kupowane warzywarodem z zagranicy.

Pozycja jak najbardziejgodna polecenia.

Aleksandra Woldańska-Płocińska, Marchewka z groszkiem, wydawnictwo Czerwony Konik, tekst i il. Aleksandra Woldańska-Płocińska, sugerowany wiek 4+, Kraków 2011.

Julia Hartwig, Gorzkie żale.

2011-10-20T11:08:00.000+02:00

Od paru dni podczytuję wiersze Julii Hartwig, który ukazałysię nakładem wydawnictwa a5 w tomiku zatytułowanym Gorzkie żale. Tytuł od razu skojarzył mi się ze smutnymnabożeństwem podczas Wielkiego Postu. Trudno mi się jakoś rozstać na dłużej zowym tomikiem. Czytam w całości, wybierając wiersze lub ich fragmenty. Majaniezwykły dar przyciągania i zmuszania do refleksji. Być może w to wszystkowtrąca się jesienna melancholia, a być może wspaniałe i pełne uroku zdjęciepani Julii na okładce, od którego trudno oderwać wzrok.

Tomik ukazał się z okazji 90. urodzinpoetki, a wiersze, jakie się w nim znalazły powstały w okresie jej choroby.Julia Hartwig pisze o sprawach bliskich swojemu sercu, przemijaniu, samotności,spotkanych ludziach, tragicznych chwilach, a mimo to wyczuwa się pewnegorodzaju dystans i powściągliwość. Wiersze przesycone są jednak spokojem, choćniejednokrotnie nawiązują do bólu, śmierci i cierpienia. Oprócz tego poetkaodnosi się do Czterech walców Szostakowicza,W.G.Sebalda, Chateaubrianda, Herberta, francuskiego surrealisty Roberta Desnos, rosyjskiegopianisty Światosława Richtera. W wierszach bardziej intymnych nawiązuje dowspomnień wiążących się z zamkiem Combourg, układa CV, zagląda do notatek. Możnateż odnaleźć w tomiku wiersze, w których poetka zastanawia się nad istotąpoezji.

Warto.

ŻEBYŚ…

stajeznieruchomiały obłok

bielejący

stajagałęzie rozbujałych

olchi wierzbiny

boustaje na chwilę wiatr

któryje szarpał

przystajemarszcząca się woda

wstawie

Żebyśty też

przystanął

Ispojrzał

(s. 48)

Julia Hartwig, Gorzkie żale, Wydawnictwo a5, oprawa broszurowa ze skrzydełkami, wydanie 2011, Biblioteka Poetycka pod redakcją Ryszarda Krynickiego,Tom 71, stron 62.

***

Julia Hartwig Poetka, eseistka, tłumaczka, żona Artura Międzyrzeckiego. Urodzona w 1921 roku w Lublinie. W czasie wojny studiowała polonistykę i filozofię na Tajnym Uniwersytecie Warszawskim, i była kurierką AK. Po wojnie kontynuowała studia polonistyczne na KUL-a i UW, a także rozpoczęła filologię romańską. Lata 1947-50 spędziła we Francji jako stypendystka rządu francuskiego i urzędniczka ambasady polskiej, a 1972-74 w USA uczestniczyła w programie International Writing Program. Wykładała na Drake University oraz w Kanadzie, na University of Ottawa i Carleton University. W 1976 roku podpisała „Memoriał 101”, trzy lata później znów wyjechała do Ameryki na zaproszenie Departamentu Stanu. Była członkiem Komitetu Obywatelskiego przy Przewodniczącym NSZZ „Solidarność” Lechu Wałęsie , a także Związku Literatów Polskich, Polskiego PEN-Clubu i Stowarzyszenia Pisarzy Polskich (którego w latach 1990-1999 była wiceprezesem). Od 2008 roku przewodniczy jury Nagrody Mediów Publicznych Cogito. Debiutowała w 1938 roku na łamach pisma szkolnego „W słońce”, pierwszy tom - Pożegnania18 lat później. Wydawnictwo a5 opublikowało dwa tomy poetyckie Julii Hartwig: Zobaczone 1999 i Jasne niejasne2009.

Nowy Archipelag.

2011-10-18T16:47:00.002+02:00

http://www.archipelag-magazyn.pl/

(można pobrać ze strony w pdf)

Polecam!

Anton Myrer, Ostatni kabriolet.

2011-10-17T20:38:00.000+02:00

Nie bez przyczyny książka Ostatni kabriolet Antonego Myrera zaliczanajest do klasyki amerykańskiej literatury. To, bowiem powieść opowiadająca opokoleniu, które uważane jest za stracone i tragiczne w historii StanówZjednoczonych, na które wielki wpływ wywarła II wojna światowa. Historiępoznajemy dzięki jednemu z bohaterów – Georga, który w roku 1976 przymuszony przezswojego chrześniaka chcącego znać prawdę o swojej tożsamości, decyduje się nawspomnieniową opowieść.

Wszystko zaczyna się w roku 1940, kiedyto na Harvardzie spotyka się pięciu zupełnie odmiennych charakterami chłopaków:George, Terry, Russ, Dal i Jean - Jean. Wywodzą się z zupełnie odmiennychśrodowisk, mają inne zapatrywania na życie, karierę, miłość i kobiety. Razem zamieszkują dom akademicki, szybkozaprzyjaźniają się i nazywają siebie Fizylierami. Do grona tego dołączają dziewczętaz pobliskich szkół: Chris, Nancy, Liz. Razem będą szaleć na zabawach, słuchaćówczesnej muzyki, dyskutować na temat wojny i polityki, kłócić się i godzić. Wielkąrolę odegrała Christabel, bowiem to w niej kochali się Dal i George, a ona samaod dzieciństwa była dziewczyną Russa. Ten z kolei odrzuci ją dla szalonej iekscentrycznej karierowiczki Key Maden. Chris poszukiwać będzie szczęścia wzwiązku z Dalem, George z Nancy.

Niemym świadkiem tego wszystkiego byłtytułowy kabriolet, nazywany przez chłopców Cesarzową. Auto będąc własnościąJean – Jeana z biegiem lat znajdowało kolejnego opiekuna. Historia przyjaźni mężczyzn z Harvardu zostałaukazana na przestrzeni lat. Opowieść Georga nie nawiązuje jednak tylko ijedynie do spraw prywatnych, ale w dużej mierze ukazuje obraz społeczny ipolityczny lat, w jakich przyszło dorastać młodym ludziom. Mamy tu odcieniemuzyki, mody, nocnego życia, studenckich imprez, wspólnych wypadów. Jestnawiązanie do Johna Kennedy'ego i polityki amerykańskiej. Poprzez listy pisaneprzez chłopców do Georga poznajemy ich losy podczas działań w okresie II wojny światowej, na kontynencie europejskim i afrykańskim, bynastępnie obserwować jej wpływ na ich dalsze życie. Wspomniana jest równieżpóźniejsza wojna w Wietnamie.

To dobra powieść, przede wszystkimwciągająca, opowiadająca szerzej o latach, które najbardziej lubię w historiiStanów Zjednoczonych. Mam tu na myśli lata czterdzieste. Mniej zainteresowałmnie wątek dotyczący losów bohaterów w okresie zawirowań wojennych, po ataku na Pearl Harbor, ale Autorwybrnął znakomicie z sytuacji. Gdy George opowiada przeszłość z autopsji, tookres II wojny światowej już zapisany został w listach zatrzymanych przeznaszego bohatera. Okres powojenny aż do roku 1976 ponownie opowiada jedynieGeorge. Mimo wielu wątków miałam wrażenie, że powieść tworzy jedną zamkniętą całość.Początek przyjaźni pięciu pełnych marzeń chłopców i koniec, gdy po wielu latachi różnych wydarzeń niekoniecznie szczęśliwych, już nic więcej nie mieli sobiedo powiedzenia. W tym wszystkim najbardziej ukochanym i wypieszczonym obiektem pożądaniaprzez wszystkich była Cesarzowa.

Bardzo dobra proza.

Anton Myrer, Ostatni kabriolet, Wydawnictwo Albatros, tłumaczenie: Anna Dobrzańska, data wydania: 5 października 2011, stron 624.

Lippy and Messy - nauka języka angielskiego dla dzieci.

2011-10-13T14:14:00.002+02:00

Wszystkie sposoby, aby zachęcić dziecido nauki języków obcych są dobre. Wydawnictwo Wilga pokusiło się o wydanie jakna razie trzech książeczek do nauki języka angielskiego z dobrze znanymibohaterami z telewizyjnego serialu: Lippy and Messy. Wśród owych trzech pozycji znalazły się tytuły : FLOWERS, FRUIT ANDANIMALS, TOYS FOR GIRLS AND BOYS, GOODBYE WINTER! HELLO SPRING! Każdaz książeczek zaopatrzona została w naklejki oraz zestaw wskazówek dlanauczycieli i rodziców pomagających z nich korzystać dzieciom. Oprócz tegoznajdziemy płytę DVD z 10 odcinkami Lippy i Messy. Książeczki zawierają łatwećwiczenia językowe mające za zadanie przyswoić dzieciom angielskie słownictwooraz proste zwroty . Po za tym w każdej z nich są również przykładowe gry izabawy. Jak łatwo się z tytułów domyśleć książeczki poświęcone są porom roku,kolorom, zwierzętom, owocom oraz zabawkom dla chłopczyków i dziewczynek.

Książki oczywiście mają charakteredukacyjny i przeznaczone są dla dzieci w wieku przedszkolnym iwczesnoszkolnym. Pomagają w łatwy sposób przyswoić dziecku podstawowe słownictwoz zakresu języka angielskiego, a dzieci dodatkom absorbują do zabawy także rodziców.Seria oparta na telewizyjnym serialu została świetnie przygotowana i jej atutemsą płyty DVD z odcinkami przygód Lippy and Messy. WARTO.

Lippy and Messy - nauka języka angielskiego dla dzieci; przedział wiekowy od 3 do 9 lat, wydawnictwo Wilga, kategoria: edukacyjne, okładka miękka, stron 20, części 3.

strona Lippy and Messy